คนไทยสมัยก่อนดูแมวอย่างละเอียดละออ   จนถึงขั้นสร้างตำราดูลักษณะแมวขึ้นมา เป็นคู่มือการเลือกเลี้ยงแมวในบ้าน   แจกแจงลักษณะไว้ทั้งแมวดีแมวร้าย  ถือว่านอกจากจากเลี้ยงเป็นสัตว์เลี้ยงน่ารักน่าเอ็นดู มีประโยชน์ช่วยจับหนูแล้ว   ยังเชื่อด้วยว่าแมวดีให้คุณแก่เจ้าของ และแมวร้ายก็ให้โทษ   จึงต้องรอบคอบพิจารณาดูให้ดี

แมวดีมี ๑๗ ชนิด  แมวร้ายมี  ๖ ชนิด ตามตำราดูลักษณะแมว  ขอยกมาเป็นตัวอย่างนะคะ

แมวชื่อนิลรัตน์

สมญานามชาติเชื้อ	นิลรัตน์
กายดำสิทธิสามารถ	เลิศพร้อม
พื้นเนตรเล็บลิ้นทัด	นิลคู่  กายนา
หางสุดเรียวยามน้อม	นอบโน้มเสมอเศียร

ถ้าเป็นยุคกลางของยุโรป  แมวดำถือว่าเป็นสมุนของแม่มด   พวกเราคงเคยเห็นภาพวาดในนิทานเด็ก มีรูปแม่มดขี่ไม้กวาดทีไร มักจะมีแมวดำเกาะปลายไม้กวาดมาด้วยทีนั้น   แต่ของไทยเรายกย่องแมวดำล้วน รวมพื้นดวงตา  เล็บ และลิ้น ดำหมด หางยาวเรียวตวัดมาถึงหัวได้ (ยามขดนอน) ว่าเป็นแมวลักษณะดีควรเลี้ยงไว้

แมวขาวชื่อ ดอกเลา ค่ะ  คงสีขาวอมเทาเหมือนดอกเลา  ผู้แต่งบรรยายไว้ไพเราะ

วิฬาร์เลศพื้น	พรรณราย
ขนดังดอกเลาลาย	เรียบร้อย
โคนขนเมฆมอปลาย	ปลอมเศวต
ตาดั่งน้ำค้างย้อย	หยาดต้องบุษบง

แต่ถ้าแมวขาวสะอาด  ก็ต้องแมวชื่อ ปัตเศวต  ขาวตลอดตัวจนถึงปลายจมูก   นัยน์ตาสีเหลืองใสเหมือนบุศราคำ  ตามตำราว่าหายากมาก

ปัตเศวตลักษณะนั้น	ปลายนา-สาแล
ขาวตลอดหางหา-	ยากแท้
ระลุมเฉกสลับตา	กายเพชร เตียวแฮ
ตาดั่งคำทรายย้อม	บุศย์น้ำพลอยเหลือง

นอกจากนี้ก็มีแมวสีทองแดงทั้งตัว   ชื่อ ศุภลักษณ์  ไพเราะเหมือนชื่อผู้หญิง  เชื่อว่าเลี้ยงไว้แล้วจะช่วยกันสิ่งชั่วร้ายไม่ให้แผ้วพานนายได้   ถ้านายหากประสบเรื่องร้ายก็จะกลับกลายเป็นดีในภายหลัง

เฉิดโฉมศุกลักษณ์ล้ำ	วิฬาร์วรรณ
สีดังทองแดงฉันท์	เพริศแล้ว
แสงเนตรเสกแสงพรร-	โณภาส
กันสรรพโทษแคล้ว	สิ่งร้ายคืนเกษม

แมวสองสีขาวดำ ถ้าหากว่าเป็นแมวดีจะต้องแต้มดำหรือขาวตามเนื้อตัวตรงตามตำราว่าไว้   ไม่ใช่มีแต้มตรงไหนก็ได้   อย่าง เก้าแต้ม   เป็นแมวขาว มีแต้มดำ ๙ แห่ง ที่หัว ๑ แห่ง ต้นขาหลัง สองไหล่ ขาหน้า และปลายเท้าทั้งสอง  ตามตัวอีก ๘  รวมกันเป็น ๙ ครบเลขมงคลพอดี  นอกจากนี้ก็คือแมวชื่อเหมือนละครจักรๆวงศ์ ว่า นิลจักร  ตัวดำสนิทเหมือนปีกกา  แต่มีขนขาวเป็นวงรอบคอ    วิเชียรมาศ ขนขาวแต่แต้มดำแปดแห่งคือปาก  หาง สี่เท้า และหูสองข้าง  รัตกัมพล  ตัวสีขาวคาดดำรอบหน้าอก  ตาสีเหลืองทอง

แมวร้าย ๖ อย่าง ชื่อฟังแล้วน่าเกลียดน่ากลัว อย่างทุพพลเพศ เป็นแมวขโมย ชอบลักปลาไปกิน  พรรณพยัคฆ์ แมวลายเสือ  ตาแฉะ ร้องเสียงเหมือนผีโป่ง ถือว่าไม่ดี   แมวปีศาจ  ออกลูกแล้วกินลูกตัวเอง  แมวหินโทษ ลูกตายในท้อง ไม่ควรเลี้ยง   แมว กอบเพลิง มักชอบนอนหลบซุ่มไม่เข้าใกล้คน ตื่นคน และเหน็บเสนียด เป็นแมวพิการที่หาง     แมว ๖ อย่างนี้ถือว่าไม่ควรเลี้ยงจะเกิดโทษแก่นาย

อ่านดูจนครบแล้ว ไม่เห็นแมวไทยสีสวาดที่ขึ้นชื่อไปทั่วโลก    เดาว่าจะเป็นแมวประเภทกลางๆ ไม่ดีไม่ร้าย   ท่านเลยไม่ได้ใส่ไว้ในตำรา  หรือไม่ก็ยังไม่เป็นที่รู้จักกันตอนสร้างตำรานี้