วิชาการ.คอม - จำนวนจริง (การแก้อสมการ)

จำนวนจริง

ทุกคนเคยสงสัยบ้างไหมคะว่า ตัวเลข หรือ จำนวนนั้น กำเนิดเกิดขึ้นมาจากอะไร ใครเป็นผู้คิดค้น แล้วทำไมในชีวิตประจำวันของพวกเราในสมัยนี้ทั้ง การเรียน การงาน หรือกระทั่งการดำเนินชีวิตส่วนใหญ่แล้วจึงเกี่ยวข้องกับคำว่า “จำนวน”

ผู้เขียน: ดร. ภคินี สุวรรณจันทร์ ชมแล้ว: 40,784 ครั้ง

post ครั้งแรก: Sat 19 May 2007, 10:37 pm ปรับปรุงล่าสุด: Wed 30 May 2007, 1:50 pm

อยู่ในส่วน: คณิตศาสตร์

สารบัญ

หน้า : 1 จำนวนจริงคืออะไร?
หน้า : 2 การแก้สมการพหุนามตัวแปรเดียว
หน้า : 3 ช่วง
หน้า : 4 การแก้อสมการ
หน้า : 5 สัจพจน์ความบริบูรณ์ (The axiom of completeness)

หน้าที่ 4 - การแก้อสมการ

จากที่เพื่อนๆเคยเรียนผ่านกันมาเกี่ยวกับเรื่องการแก้สมการตัวแปรเดียว หรือว่าหลายตัวแปรนั้น มีความเกี่ยวเนื่องบางประการสำหรับการที่จะนำความรู้ของเรื่องสมการนั้นเพื่อนำมาใช้ในบทนี้

สำหรับหัวข้อนี้นั้น เราจะพูดถึงวิธีการแก้อสมการในรูปแบบต่างๆได้อย่างไร โดยที่คุณสัมบัติหลักที่ใช้มากในการแก้อสมการนั้น คือ คุณสมบัติการไม่เท่ากัน ได้แก่
1. คุณสมบัติการบวกด้วยจำนวนเท่ากัน
2. คุณสมบัติการลบด้วยจำนวนเท่ากัน
3. คุณสมบัติการคูณด้วยจำนวนจริงบวก
4. คุณสมบัติการคูณด้วยจำนวนจริงลบ

โดยการที่เราจะทำการแก้อสมการนั้น เราจะแยกตามประเภทของอสมการในแต่ละประเภทดังนี้คือ

การแก้อสมการกำลังหนึ่ง

อสมการกำลังหนึ่งนั้น เป็นอสมการที่มีตัวแปรยกกำลังหนึ่งเท่านั้น และสามารถที่จะจัดอสมการในรูปของ

$ax \le b$
ax < b

$ax \ge b$
ax > b

โดยที่เราจะกำหนดให้

เป็นตัวแปร และ a,b

เป็นค่าคงที่ และจากคุณสมบัติดังกล่าวนี้นั้น เราสามารถที่จะนำมาใช้ในการแก้ปัญหาอสมการประเภทนี้ โดยที่คุณสมบัติข้อ 1 และข้อ 2 นั้นจะถือว่าเป็น คุณสมบัติที่ช่วยในการจัดอสมการกำลังหนึ่งให้อยู่ในรูปที่แสดงดังอสมการข้างต้น และพวกเราสามารถที่นำความรู้นี้มาใช้ในการแก้ปัญหาจากโจทย์แบบฝึกหัดได้คะ

แบบฝึกหัด 6

1. $x - \le 5x-1$
2. $x-8 \le 7-3x$ และ 7-3x < 1

3. $3 \le 2x+4 < 7$
4. $3-x \le 2x+4 < 7$
5. $3x < 4x+2 \le x+11$

การแก้อสมการกำลังสอง

หัวข้อที่แล้วเรากล่าวถึงสมการยกกำลังหนึ่ง ซึ่งสามารถแก้ปัญหาได้โดยง่าย เพราะจะยังไม่มีความซับซ้อนมากเท่าไหร่นัก ซึ่งจากแบบฝึกหัดที่พวกเราได้ทำกันไปแล้วนั้น จะช่วยให้เราสามารถเข้าใจ รับรู้ถึงเทคนิคหรือวิธีบางอย่างในการคำนวณได้ดีมากขึ้น

สำหรับในหัวข้อนี้ เป็นอีกหนึ่งวิธีสำหรับการแก้อสมการ แต่จะเพิ่มระดับความยุ่งยากขึ้นมามากกว่าเล็กน้อย นั่นคือ การแก้โจทย์ปัญหาอสมการกำลังสอง โดยที่การแก้อสมการประเภทนี้นั้น เราสามารถทำได้หลายวิธีด้วยกัน เช่น การแยกตัวประกอบ หรือ การแก้โจทย์โดยที่ใช้วิธีกำลังสองสมบูรณ์

การแก้อสมการกำลังสองนั้น มีนิยามที่แสดงได้อย่างง่ายๆคือ อสมการกำลังสอง ใน

หมายถึง อสมการที่อยู่ในรูปของ
Ax+bx+c < 0

$Ax+bx+c \le 0$
Ax+bx+c > 0

$Ax+bx+c \ge 0$
โดยกำหนดให้

เป็นตัวแปร และ a,b,c

เป็นค่าคงที่ ที่ $a\neq 0$

ซึ่งอย่างที่บอกไปแล้วนั้นว่า วิธีการแก้อสมการกำลังสองนั้นมีวิธีได้หลายวิธี เรามาดูวิธีการแก้ปัญหาของแต่ละประเภทกันดีกว่านะคะ

1. การแก้สมการสมการกำลังสองโดยการแยกตัวประกอบ

และสิ่งที่จะเอ่ยดังต่อไปนี้ จะเป็นวิธีการแก้ปัญหาเกี่ยวกับอสมการอย่างง่ายๆ โดยที่เราจะสรุปเป็นข้อๆ เพื่อให้ง่ายต่อการเข้าใจมากขึ้นนะคะ โดยขั้นตอนในการแก้ปัญหานั้นมีขั้นตอนดังนี้

การแก้อสมการกำลัง 2

อ้างโดยนิยามที่กล่าวไปดังก่อนหน้านี้ เราสามารถที่จะแสดงวิธีในการแก้อสมการได้ดังนี้
1. จัดอสมการเปรียบเทียบกับ 0
2. แยกตัวประกอบ
3. พิจารณาเครื่องหมาย +,-

4. หาคำตอบจากสมการกำลัง 1 จากทั้ง 2 กรณีแล้วนำมายูเนี่ยนกัน
ซึ่งพวกเราสามารถที่จะนำขั้นตอนดังกล่าวมาใช้ได้โดยที่จะสามารถแก้ปัญหาได้อย่างรวดเร็วและถูกต้อง เช่นตัวอย่างดังต่อไปนี้

ตัวอย่างที่ 1 จงหาเซตคำตอบของสมการ $3x^2+10x \ge 8$
วิธีทำ $3x^2+10x \ge 8$
$3x^2+10x-8 \ge 0$ : จัดสมการเปรียบเทียบกับ 0
$(x+4)(3x-2) \ge 0$ : แยกตัวประกอบ

ซึ่งเราจะต้องแบ่งเครื่องหมายในการพิจารณา โดยมีกรณีดังนี้
1. (+)(+) หรือ
2. (-)(-) หรือ

อีกกรณีหนึ่งที่มีเครื่องหมายต่างกัน เราสามารถที่จะแบ่งได้เป็นสองกรณีเช่นกัน แล้วสุดท้ายจะนำคำตอบที่ได้มายูเนี่ยนกัน

1. $x+4 \ge 0$ และ $3x-2 \ge 0$
$x \ge -4$ และ $x \ge \frac{2}{3}$

9866

2. $x+4 \le 0$ และ $3x-2 \le 0$
$x \le -4$ และ $x \le \frac{2}{3}$

9867

เมื่อเรานำค่าที่แยกตัวประกอบนำมาแบ่งเป็นสองกรณีแล้วนั้น ให้นำคำตอบจากสมการกำลัง 1 จากทั้งสองกรณีแล้วนำมายูเนี่ยนกันเพื่อหาคำตอบสุดท้ายออกมาได้ดังนี้

9868

ดังนั้น คำตอบสุดท้ายที่ได้ออกมาก็คือ $(-\infty,4]\bigcup [\frac{2}{3}, \infty)$

วิธีการดังที่กล่าวมาคือสำหรับอสมการกำลังสอง โดยใช้วิธีการแยกตัวประกอบเป็นหลัก หากแต่เพื่อนๆจะทำอย่างไร หากว่า เพื่อนๆ ไม่สามารถแยกตัวประกอบได้

การแก้อสมการกำลังสองโดยการทำให้เป็นกำลังสองสมบูรณ์

ในสำหรับกรณีที่เพื่อนๆแก้อสมการกำลังสอง โดยที่ไม่สามารถแยกตัวประกอบได้ หรือ อาจสามารถทำได้แต่ยากและใช้เวลานาน การแก้อสมการกำลังสองนี้อาจใช้วิธีการทำให้เป็นกำลังสองสมบูรณ์ได้คะ ซึ่งมีขั้นตอนง่ายๆดังนี้คะ

ขั้นตอนที่ 1 ทำให้อสมการกำลังสองใน

มีสัมประสิทธิ์ของพจน์ x^2

เท่ากับ 1

$ax^2+bx+c \ge 0$
ax^2+bx+c > 0

$ax^2+bx+c \le 0$
ax^2+bx+c < 0

ขั้นตอนที่ 2 ทำให้อยู่ในรูปของ
$\displaystyle{[x^2+bx+(\frac{b}{2})^2]+c-(\frac{b}{2})^2 \ge 0}$
$\displaystyle{[x^2+bx+(\frac{b}{2})^2]+c-(\frac{b}{2})^2 > 0}$
$\displaystyle{[x^2+bx+(\frac{b}{2})^2]+c-(\frac{b}{2})^2 \le 0}$
$\displaystyle{[x^2+bx+(\frac{b}{2})^2]+c-(\frac{b}{2})^2 < 0}$
ขั้นตอนที่ 3 แทนค่าให้อยู่ในรูปของ
$\displaystyle{(x+\frac{b}{2})^2+c-(\frac{b}{2})^2 \ge 0}$
$\displaystyle{(x+\frac{b}{2})^2+c-(\frac{b}{2})^2 > 0}$
$\displaystyle{(x+\frac{b}{2})^2+c-(\frac{b}{2})^2 \le 0}$
$\displaystyle{(x+\frac{b}{2})^2+c-(\frac{b}{2})^2 < 0}$

เพื่อนๆสามารถทำตามขั้นตอนที่กำหนดให้ดังข้างต้น เรียงลงมาได้เลยนะคะ โดยที่เซตคำตอบของอสมการนั้นจะอยู่ที่ขั้นตอนที่ 3

เรามาดูตัวอย่างง่ายๆกันก่อนที่จะเริ่มทำแบบฝึกหัดกันดีกว่านะคะ เพื่อที่เพื่อนๆจะได้เห็นแนวทางในการตอบคำถามได้ถูกต้องตรงกันคะ

ตัวอย่างที่ 1 จงแก้อสมการ $3x^2-6x-4 \le 0$
วิธีทำ นำ $\frac{1}{3}$ คูณอสมการที่กำหนดให้
$\displaystyle{x^2-2x-\frac{4}{3} \le 0}$
$\displaystyle{(x^2-2x+1) -\frac{4}{3} - 1 \le 0}$
$\displaystyle{(x-1)^2-\frac{7}{3} \le 0}$
ดังนั้น $\displaystyle{ - \frac{7}{3} \le x-1 \le \frac{7}{3}}$
$\displaystyle{1-\frac{7}{3} \le x \le 1 +\frac{7}{3}}$
เพราะฉะนั้น เซตคำตอบของอสมการที่ได้จะเท่ากับ $\displaystyle{(1-\frac{7}{3}, 1+\frac{7}{3})}$

ในกรณีที่สัมประสิทธิ์ด้านหน้าของ x^2

ไม่เท่ากับ 1 ให้ทำให้เป็น 1 เสียก่อน

แบบฝึกหัด 7

จงแก้อสมการดังต่อไปนี้

1. $x^2-10x+25 \ge 0$
2. $x^2-18x+81 \ge 0$
3. $x^2-4x-5 \ge 0$
4. $x^2-14x+49 \ge 0$
5. $(2x+1) \ge 9$
6. $x^2+x-42 \ge 0$
7. $x^2+4x+4 \ge 0$
8. $x^2+6x+7 \ge 0$
9. $2x^2+5x+1 \ge 0$
10. $2x^2+4x-1 \ge 0$
11. $3x^2+5x+9 \ge 0$
12. $3x^2+6x-5 \ge 0$

<<< หน้าก่อนนี้ (หน้า 3)

หน้าถัดไป (หน้า 5) >>>

^*หมายเหตุ งานเขียนชิ้นนี้ ได้รับการคุ้มครองสิทธิตามพระราชบัญญัติคุ้มครองสิทธิทางปัญญา โดยลิขสิทธิเป็นของผู้เขียน ที่ให้เกียรตินำเผยแพร่ผ่าน วิชาการ.คอม เรามีความยินดีและอนุญาตให้ทำซ้ำหรือเผยแพร่ต่อเพื่อประโยชน์ทางการศึกษาเท่านั้น กรุณาให้เกียรติผู้เขียน โดยอ้างชื่อผู้เขียนและ วิชาการ.คอม (www.vcharkarn.com) ทุกครั้งที่ทำการเผยแพร่ต่อ ห้ามนำส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อในสื่อที่เอื้อประโยชน์ทางธุรกิจก่อนได้รับอนุญาต ขอขอบคุณที่ร่วมกันช่วยสร้างให้สังคมไทยเป็นสังคมแห่งปัญญา

จำนวน 19 ความเห็น, หน้า่ | -1-

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 1 20 พ.ค. 2550 (13:34)
เขียนดีมากเลยครับให้ความรู้กับผู้อ่านทุกระดับ

แต่ผมติดอยู่นิดนึงครับตรงประโยคที่บอกว่า

"จำนวนตรรกยะ หมายถึง จำนวนที่เขียนอยู่ในรูปเศษส่วน $\dfrac{a}{b}$ โดยที่

และ

เป็นจำนวนเต็ม และ $b\neq 0$ "

ผมคิดว่าน่าจะแทนคำว่า"จำนวนที่เขียน"ด้วย"จำนวนที่สามารถเขียน"ครับ

เพราะอย่างเช่น $\dfrac{1.5}{3}$ ก็เป็นจำนวนตรรกยะเหมือนกัน

Timestopper_STG

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 1647 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 199 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 2 20 พ.ค. 2550 (17:18)
ขอบคุณมากๆๆๆๆค่ะ

แต่ก่อนงงๆ

ตอนนี้ก็รู้ขึ้นมาเยอะเลย

jigkajig

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 13 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 150 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 3 20 พ.ค. 2550 (18:03)
งงหน่อยๆ - -กำ

|ด็ก|รีeu

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 2 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 150 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 4 21 พ.ค. 2550 (08:37)
ขอบคุณครับแก้ไขแล้วครับ รู้สึกว่าคนพิมพ์จะพิมพ์ตกไปครับ ถ้าพบข้อผิดพลาดกรุณาแจ้งด้วยนะครับ จะได้แก้ไขให้ถูกต้องต่อไป

จ้อ

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 1406 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 227 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 6 24 พ.ค. 2550 (10:04)
ความเห็นหาย - -

Mastermander

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 3441 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 250 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 7 30 พ.ค. 2550 (10:46)
ตัวอย่างที่ 1,2,3

จะได้ว่า 8 และจำนวนจริงทุกตัวที่มากกว่า 8 (เป็นขอบเขตบนของ 8 ควรแก้เป็นขอบเขตบนของเซต S) และขอบเขตบนที่น้อยที่สุดคือ 8

bug

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 20 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 152 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 8 4 มิ.ย. 2550 (19:37)
ไม่ค่อยเรื่องงสักเท่าไร เพราะยังม่ายได้เรื่องพวกนี้เลยอ่ะค่ะ เหอๆๆๆ

minihomo

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 18 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 148 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 9 7 มิ.ย. 2550 (16:43)
ช่วยได้มากเลยครับ ขอบคุณ

ศรา_อีปราส

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 591 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 155 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 10 17 มิ.ย. 2550 (21:01)
เรื่องพวกนี้ก้อยู่ในบทเรียน เรื่อง จำนวนจริง ใช่ป่ะครับ

Kakkiizz

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 7 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 150 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 11 9 ก.ค. 2550 (09:42)
ผลต่ากำลังสอง ผิดค่ะ ที่ถูกต้องเป็น

a^2-b^2 = (a+b)(a-b) 8jt

benjy_BM

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 2 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 151 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 12 9 ก.ค. 2550 (09:45)
ผลต่างกำลังสอง สูตรข้างบนผิดค่ะ ที่ถูกต้องเป็น

a^2 - b^2 = (a + b)(a - b) ค่ะ

benjy_BM

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 13 13 ก.ค. 2550 (23:19)
เขียนได้เยี่ยมมาก แต่การหารสังเคราะผมไม่เข้าใจช่วยอธิบายเพิ่มเติมหน่อยครับ ตัวอย่างให้มาตัวอย่งเดียว ผมงงครับ

jamesad123

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 2 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 149 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 14 18 ก.ค. 2550 (19:11)
มีไรมาถามงับอาจารย์ถามว่า0.9999... กับ 1 เท่าหรือไม่ ทุกคนในห้องบอกไม่เท่าอาจารย์เลยถามต่อว่า"ถ้าไม่เท่าแล้วห่างกันเท่าไร"ทุกคนตอบไม่ได้ แล้วที่อาจารย์ผมพูดจิงอะเปล่าอะอย่าตอบว่าไม่จิงเพราะห่างกัน0.000....1ละมานไม่มีในโลก

Haaaaaaaaaa

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 4 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 150 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 15 26 ส.ค. 2550 (23:56)

อยากได้ข้อมูลเรื่องวิวัฒนาการของตัวเลขครับ

sodae12

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 1 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 151 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 16 11 พ.ย. 2550 (15:09)
ขอบคุณมากเลยค่ะ กำลังทำรายงานส่งอาจารย์เรื่องอสมการอยู่พอดีเลย

zombigirl

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 3 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 149 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 17 16 ธ.ค. 2550 (16:16)
1. (x-6)(x+3) = 0
2. -y+4 = -3

จะแก้สมการยังไงช่วยตอบทีค่ะ

vatahi

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 1 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 150 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 18 21 ม.ค. 2551 (14:48)

ลองเข้าครับ ....

model

ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 3 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 120 ดวง - โหวตเพิ่มดาว

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 19 21 ม.ค. 2551 (14:52)
ตอนนี้ผมเรียนอยู่ป.5ครับ งัยก็ลบกวนพี่ๆ้วยนะครับ

model

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 20 21 ม.ค. 2551 (15:03)
ผมไม่เข้าใจเรื่องแกนสมมาตร ช่วยอธิบายให้หน่อยครับ

model

กรุณา login เพื่อ comment งานเขียนนี้

???? สมัครสมาชิก ฟรี ตลอดชีพ

dummy user
(ผู้ใช้ทดสอบ ที่ไม่มีตัวตน)

ผู้ชมข้อมูลนี้แล้ว 33,139 ครั้ง
เป็นสมาชิก: นานกว่า 7 ปี
แบ่งปันความรู้ 37 ครั้ง
ได้รับดาว 237 ดวง

โหวตเพิ่มดาว

บทความอื่น

จำนวนจริง [40,785]

?????? 0 ?????? ?? ??????????????????

บทความแนะนำ

การเกิด สึนามิ [520,256]

GMO พันธุวิศวกรรมศาสตร์ นางฟ้า หรือ ซาตาน [371,472]

Blog แนะนำ

นำชัย ชวนคิด ฝัน และสรรค์สร้างสังคมไทย ด้วยวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และธรรม [279,397]

Global Warming { English } [116,066]

Hot Links

คลังข้อสอบ | ข่าววิชาการ
เล่นกล/เกม | อ่านนิยาย
ข่าวทุนการศึกษา | ลิงค์

ขอบคุณผู้สนับสนุน

วิชาการ.คอม คือ ใคร? || กฏ กติกา มารยาท || ติดต่อลงโฆษณา || ร่วมงานกับเรา

ติดต่อลงโฆษณา :	คุณอันนา 081 4965363
สำนักงาน :	02 2015735
อีเมล์ :

คลิ๊กเพื่อดูสถิติ

รับรองและสนับสนุนโดย

สสวท.

มูลนิธิ พสวท.

พสวท.

login:
password:

	ล๊อกอินแบบถาวร