สารบัญ

วัดหาดไคร้อยู่ติดริมฝั่งแม่น้ำโขง และหมู่บ้านหาดไคร้ ซึ่งอยู่ตรงข้ามเป็นวัดธาตุสุวรรณผาคำ (ตีนธาตุ) ฝั่งบ้านตีนธาตุ ตั้งอยู่บนภูเขาใกล้บ้านป่าอ้อย มีตำนานพระพุทธเจ้าเคยเสด็จวัดนี้ และมีสัญลักษณ์นาค คือธาตุน้ำ องค์ประกอบศิลป์ พระธาตุเจดีย์ต่างๆ ที่มีตำนานพระพุทธเจ้าเคยเสด็จเช่นกัน นอกจากนั้นวัดยังเป็นที่รวมของสิ่งแวดล้อมทางธรรมชาติดังกล่าว มีตำนานเชื่อมโยงกับพระพุทธศาสนา อันสะท้อนภูมิปัญญาในการตั้งวัดริมแม่น้ำ และสร้างมรดกวัฒนธรรมอันสะท้อนความสัมพันธ์ของวัดในชุมชน ที่มีหน้าที่ประโยชน์ใช้สอยของชุมชนย่อมมีจิตสำนึกหรือจิตวิญญาณของผู้กำหนดให้สร้าง ตัวช่าง และอายุของการสร้างวัดจากปัจจัยทางประวัติศาสตร์ได้กำหนดให้ช่างมีความแตกต่างจากช่างหลวงเป็นช่างราษฎร์ ที่มีฝีมือออกทางพื้นบ้านก็ตาม แต่เป็นภาพแสดงแทนพรมแดนทางวัฒนธรรมของประชาชน หรือความหลากหลายของชุมชนทางชาติพันธุ์ด้วยกันเอง ดังที่มีการเสนอว่าอาณาจักรล้านนานั้นหลากหลาย หรือเป็นสากล เพราะรวมคนหลายเชื้อชาติในความเป็นพุทธศาสนา ทั้งที่พุทธศาสนา มีความเป็นมาจากอินเดีย เมื่อแนวคิดนี้ได้เชื่อมโยงมีความสำคัญ เพราะเป็นส่วนหนึ่งของอาณาจักรแห่งพุทธศาสนิกชนนี้ ซึ่งตำนานเรียกว่า ‘ชมพูทวีป’ ถือว่าเป็นดินแดนศักดิ์สิทธิ์ทางพุทธศาสนา และเกี่ยวข้องกับความเชื่อดั้งเดิม (อานันท์ กาญจนพันธ์ 2535:12) เพราะในฐานะมนุษย์ในชมพูทวีป ที่มีโอกาสทำความดี มีความเชื่อ ในเรื่องสร้างโบสถ์ และวิหารร่วมกัน





ภาพจากประตูวิหาร และวัดหาดไคร้ ติดกับริมน้ำโขง ในปัจจุบันใกล้พื้นที่จับปลาบึก

และพิธีจับปลาบึก

ดังนั้น จากลักษณะนามธรรมมาเป็นรูปธรรม คือ องค์ประกอบศิลปะ สถาปัตยกรรม และการวางผังวัดหันหน้าเข้าหาแม่น้ำ มีข้อกล่าวถึงเกี่ยวกับสถาปัตยกรรมที่น่าสนใจการวางผังวัดหันหน้าเข้าหาน้ำ อาทิ ในด้านสถาปัตยกรรมกล่าวคือในการวางผังบริเวณวัดมีกฎว่าจะหันหน้าวัดไปทางทิศใดก็ได้ แต่โบสถ์หรือวิหาร จะต้องหันหน้าเข้าหาน้ำเสมอ เพราะขณะที่พระพุทธเจ้าตรัสรู้ใต้มหาโพธิ์พระองค์หันพระพักตร์ไปทางแม่น้ำ (สุเมธ ชุมสาย ณ อยุธยา2529:127-130)

.....................

อ้างอิงบางส่วน
กองจดหมายเหตุ กรมศิลปากร เอกสารรัชกาลที่ 5 ฝ.20/12 เรื่องเจ้าเมืองเชียงของขัดขืนราชการ สำเนาพระราชหัตถ์ ที่ 33/434 (7 มิ.ย.123).



กลุ่มนักวิจัยท้องถิ่นเชียงของ เวียงแก่น. 2548. “เชียงของ เวียงแก่น:พัฒนาการของสังคมชายขอบจากอดีตสู่การเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจการเมืองในอนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง.” เสนอหัวหน้าและที่ปรึกษาโบราณคดีและชาติพันธุ์ โดยกลุ่มนักวิจัยท้องถิ่นเชียงของ เวียงแก่น. (อัดสำเนา).



สมศักดิ์ ลือราช 2529. ความสำคัญของเมืองแพร่และน่านในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว(พ.ศ. 2411-2452) กรุงเทพฯ: บัณฑิตวิทยาลัย มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒน ประสานมิตร.



สุเมธ ชุมสาย ณ อยุธยา 2529. น้ำ : บ่อเกิดแห่งวัฒนธรรมไทย. กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์ไทยวัฒนาพานิช.



อานันท์ กาญจนพันธ์ 2535. “ความเชื่อดั้งเดิมของชาวล้านนา:การศึกษาจากตำนานและพิธีกรรม ในสัมมนาทางวิชาการพุทธศาสนากับสังคมล้านนา ณ วิทยาลัยครูเชียงใหม่ พุทธนิคมเชียงใหม่ คณะวิชามนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ วิทยาลัยครูเชียงใหม่.



Akkaphon Satum. “Impact of Development and Globalization on Natural Resources in the Upper Mekong River : The Decline of Fish.”นำเสนอในงาน First ASEAN Graduate Scholars Workshop Organised By Asia Research Institute, National University of Singapore, Singapore 28– 29 July 2006.

---

	ป้อนคำที่ต้องการค้นหา ส่งฟอร์มการค้นหา
	เว็บทั่วโลก วิชาการ.คอม

วิชาการ.คอม คือ ใคร? || กฏ กติกา มารยาท || ติดต่อลงโฆษณา || ร่วมงานกับเรา ติดต่อลงโฆษณา :   คุณอันนา 081 4965363 สำนักงาน :   02 2015735 อีเมล์ :    Copyright© 2000-2007, Vcharkarn.Com. All rights reserved.

คลิ๊กเพื่อดูสถิติ รับรองและสนับสนุนโดย

สสวท.

มูลนิธิ พสวท.

พสวท.