<script language="JavaScript" src="http://www.vcharkarn.com/javafeed/article/32374" type="text/javascript"></script>

ทุกข์และความดับไม่เหลือแห่งทุกข์ จะให้พูดเรื่องอะไรเป็นเรื่องแรก ถ้าเรื่องศีล ป่วยการไม่ใช่ตัวปัญหา การศึกษาพุทธศาสนาจะต้องพูดเรื่องทุกข์เป็นคำแรก เพราะปัญหามันอยู่ที่นั้น คำนวณใคร่ครวญ ดูสังเกตดูปัญหาทั้งหมดทั้งสิ้นทั้งโลก ปัญหามันอยู่ที่ปัญหานั้นแหละ และปัญหาก็คือความทุกข์ ที่เราทนไม่ไ ผู้เขียน: ท่านพุทธทาส ภิกขุ ชมแล้ว: 13,769 ครั้ง post ครั้งแรก: Sat 25 August 2007, 5:03 pm ปรับปรุงล่าสุด: Thu 6 September 2007, 9:52 am อยู่ในส่วน: พักผ่อนหย่อนใจ, บุคคลสำคัญ, ปรัชญา

เหตุที่เกิดทุกข์ เรียกว่าทุกข์สมุทัย ถ้าพูดถึงเรื่องดับทุกข์ ต้องร่วมเรื่องเหตุ ที่ทำให้ดับทุกข์ได้ คือ อทัณกีกะมรรคไว้ด้วย ถ้าพูดถึงความทุกข์ก็ต้องพูดถึงเหตุที่ทำให้เกิดทุกข์ไว้ด้วยกิเลสตัณหา ทั้งหลาย คนไปเฝ้าพระพุทธเจ้า
ไปหาพระพุทธเจ้าล้วนแต่มีปัญหากันทั้งนั้นแหละ จึงไปหา







โดยทั่วไปโดยปกติคนทั่วไปชาวบ้านชาวเมืองทั้งหลาย ไปเฝ้าพระพุทธเจ้าไปหาพระพุทธเจ้า เพราะมีปัญหามีความทุกข์ ไม่รู้จะดับอย่างไร ถ้านอกจากนั้นไปอีกคือ พวกที่ไม่ได้มีปัญหา พวกที่ท้าทายไปลองภูมิพวกปรปักษ์นี้ก็มีเหมือนกัน ไปเฝ้าพระพุทธเจ้า คือคนที่จะไปถามไปดับทุกข์ของตนโดยเฉพาะ ก็เพราะความทุกข์มันมีหลายรูปแบบ ของแต่ละคนแต่ละคน ก็ไม่เหมือนกันก็ไปถามโดยตรงของเรื่องความทุกข์ ตามแบบของเขาที่จะดับทุกข์ได้อย่างไร นี้มีจิตผู้ไปเฝ้าไปหา เท่าที่พระองค์ไปหาเอง เช่น ท่องเที่ยวไปเพื่อโปรดสัตว์ ไปหาเองมันก็จะมีการสนทนาปราศรัยให้รู้จักคุ้นเคยแก่กัน และก็พูดถึงสิ่งที่มีประโยชน์


ในที่สุดมันก็จะไปหาถึงเรื่องดับทุกข์อีกนั้นแหละ จนไปหาเรื่องทุกข์ และเรื่องดับทุกข์ มันจริง ๆ ที่พูดแต่เรื่องทุกข์ เรื่องดับทุกข์ เรื่องอื่นไม่ต้องพูด นี้เป็นข้อความเบื้องต้นที่จะกำหนดไว้อีกที่หนึ่งก่อน


ที่นี้ก็จะพูดถึงความทุกข์ โดยสรุปความทั้งหมดของพระพุทธศาสนานั้นที่ตรัสไว้เป็นหลักสำคัญที่สุด ความทุกข์เกิดมาจากการยึดมั่นถือมั่นโดยอุปทาน จำคำนี้ไว้ให้ดี สำคัญกว่าที่จะพูดว่าความทุกข์มาจากปัญหาในเรื่องอริยสัจ ก็เชื่อว่าท่านทั้งหลายเคยได้ยินมาแล้ว ว่าปัญหาเป็นเหตุที่ทำให้เกิดทุกข์


แต่ความหมายที่รวมใจความทั้งหมดไว้ได้ก็จะพูดว่าอุปทาน ก็เพราะว่าปัญหามันทำให้เกิดทุกข์ ไม่ได้ ถ้าไม่ทำ ไม่เกิดอุปทาน ปัญหามันทำให้เกิดอุปทาน อุปทานก็เป็นเหตุที่ทำให้เกิดทุกข์ คำพูดที่ใกล้ชิด คำตอบที่ใกล้ชิดมากที่สุดคือทุกข์เกิดจากอุปทาน ซึ่งมาจากตัณหา ถ้าถามว่าตัณหาเกิดมาจากอะไร เริ่มต้นแท้ก็มาจากวิชา ต้องมีวิชาเลยมีตัณหาได้ ความทุกข์มาจากอวิชา ก็ถูกเหมือนกันแต่มันถูกไกล ถ้าตอบความทุกข์เกิดมาจากอุปทานนี้ นั้นมันใกล้ที่สุด มันต่อกันเลย ปัญหามันยังทิ้งระยะอีกระยะหนึ่งของอุปทาน บทสวดมนต์ ทำวัดเช้าเป็นหลัก เป็นหลักที่ยืนยันอยู่ และก็ควรจะจำไว้เป็นหลักแหละ


ถ้าจะพูดกันให้มีหลักนั้นก็คือหลักว่า สังขิเตนะ ปัจุปะภานัตเตนุขา โดยสรุปย่อความเป็นความทุกข์เป็นประโยครวบรัด ประโยคแลความว่า การเกิดเป็นทุกข์ การแก่เป็นทุกข์ การตายเป็นทุกข์ ความโทสะเทวะ แต่ละอย่างเป็นทุกข์ เบญจขันเป็นส่วนประกอบของชีวิตเรา เรื่องขัน 5 ควรจะเข้าใจ เข้าใจศึกษาพระพุทธศาสนาก็ควรเข้าใจเรื่องขัน 5 เบญจขันเป็นส่วนประกอบของชีวิตเรา เรื่องขัน 5 ควรจะเข้าใจ เพราะว่าเรื่องไปรวมอยู่ที่นั้นทั้งหมด ยึดถือที่นั้นแหละขัน 5 ต้องเข้าใจเรื่องขัน 5 อย่างแจ่มแจ้ง ที่สุดแล้วจะสะดวก ยึดถือที่นั้นทั้งหมด ยึดถือนั้นก็เป็นทุกข์ ปล่อยวางที่นั้นก็จะดับทุกข์ ที่ว่าความเกิดเป็นทุกข์ ความแก่เป็นทุกข์


นั้นก็เพราะว่ายึดถือ ตัวอุบาลีไม่มีคำว่ายึดถือ แต่โดยแท้จริงแต่โดยธรรมชาติมันมียึดถือว่า การเกิดของฉัน การเกิดไม่เป็นทุกข์ ถ้ายึดถือว่าความแก่ของฉัน ความแก่นั้นก็ไม่เป็นทุกข์ ยึดว่าความตายของฉันก็ไม่เป็นในทุกข์ ที่ไม่ยึดถือว่าของฉันมันก็ไม่เป็นทุกข์ เกิด แก่ เจ็บ ตาย ทั้งหลายทั้งปวง ที่เกิดความทุกข์ขึ้นมา ก็เพราะมันยึดถือเอามาว่าเป็นของฉัน พระอรหันต์ก็ยังมี เกิด แก่ เจ็บ ตาย ทำไมไม่เป็นทุกข์ ก็เพราะไม่ได้ยึดว่าเป็นของฉัน ส่วนคนทั่วไปจะยึดถือว่าเป็นของฉัน เอาคนทั่วไปเป็นหลักก็พูดได้เลยว่า ความเกิดเป็นทุกข์ ความแก่เป็นทุกข์ ความเจ็บเป็นทุกข์ ความตายเป็นทุกข์ ทุกรายการเป็นทุกข์ เพราะยึดว่าเป็นของฉัน ถ้าไม่เอามาเป็นของฉันความเกิดแก่ เจ็บตาย ก็เป็นของธรรมชาติ ฉันก็จะไม่เป็นทุกข์ เดี๋ยวนี้มันยึดเอามาเป็นของฉัน มันก็เป็นทุกข์ นั้นให้พูดให้ชัดเจนตรวจสอบอุปทานนั้นแหละเป็นเหตุให้เกิดทุกข์

---

บทความอื่น

บทความแนะนำ

Blog แนะนำ

Hot Links

คลังข้อสอบ | ข่าววิชาการ
เล่นกล/เกม | อ่านนิยาย
ข่าวทุนการศึกษา | ลิงค์

ขอบคุณผู้สนับสนุน