<script language="JavaScript" src="http://www.vcharkarn.com/javafeed/article/32374" type="text/javascript"></script>

ทุกข์และความดับไม่เหลือแห่งทุกข์ จะให้พูดเรื่องอะไรเป็นเรื่องแรก ถ้าเรื่องศีล ป่วยการไม่ใช่ตัวปัญหา การศึกษาพุทธศาสนาจะต้องพูดเรื่องทุกข์เป็นคำแรก เพราะปัญหามันอยู่ที่นั้น คำนวณใคร่ครวญ ดูสังเกตดูปัญหาทั้งหมดทั้งสิ้นทั้งโลก ปัญหามันอยู่ที่ปัญหานั้นแหละ และปัญหาก็คือความทุกข์ ที่เราทนไม่ไ ผู้เขียน: ท่านพุทธทาส ภิกขุ ชมแล้ว: 13,760 ครั้ง post ครั้งแรก: Sat 25 August 2007, 5:03 pm ปรับปรุงล่าสุด: Thu 6 September 2007, 9:52 am อยู่ในส่วน: พักผ่อนหย่อนใจ, บุคคลสำคัญ, ปรัชญา

ก็เข้าใจ คำว่าอุปทานให้ดีที่สุดอีกคำหนึ่งด้วยว่ามันคืออะไร มันน่าสงสาร ว่ามันคือ ตัวเราตลอดเวลานั้นแหละ อุปทานคือตัวเราตลอดกาล แต่เราก็ไม่รู้จัก และก็ไม่เอามาพูด คนมีอุปทานตลอดเวลา และก็เป็นทุกข์ก็เพราะอุปทาน คนจะรู้จักอย่างไรว่าเป็นอุปทาน อะไรไม่เป็นอุปทาน ตั้งแต่เรื่องเล็ก ๆ เรื่องต่ำ ๆ เรื่องง่าย ๆ พอเงินหายก็เป็นทุกข์ ทำไมถึงเป็นทุกข์ ก็เพราะมีอุปทานว่าเป็นเงินของฉัน ถ้าเงินของคนอื่นจะหายสักกี่ล้าน ๆ ฉันก็ไม่เป็นทุกข์ เงินของฉันหายไปบาทเดียวก็เป็นทุกข์








และก็มีอุปทานว่าเงินของฉัน นี้เห็นได้ว่าเรื่องอุปทานเป็นเรื่องชีวิตประจำวันสามัญของทุกคน ถ้าเข้าใจอย่างนี้จะดีมาก รู้จักความทุกข์ได้ดีมาก ตา หู จมูก ลิ้น กายใจ มันทำงานอยู่ตลอดเวลา ล้วนแต่จะสร้างอุปทานทั้งนั้น เพราะฉะนั้นเราควรรู้จัก สิ่งที่มีอยู่ทั่วจนตลอดเวลาเลยก็ได้ ก็จะรู้ธรรมะดีขึ้น ความวิตกกังวนความห่วงใย ก็มีอุปทานทั้งนั้น เป็นห่วงใครนี้แหละก็เป็นทุกข์ ก็เพราะความห่วงนั้น แม้ที่สุดว่ามีข้าวของอะไร ไม่อยากให้ใครมาจับต้อง ถ้าใครมาจับต้องก็ไม่สบายใจ นี้ก็เพราะว่ามีอุปทานว่า ของเหล่านี้เป็นของฉัน เป็นที่รักยิ่งของฉัน


มันร้อยอย่างพันอย่าง เลยที่มนุษย์มีอุปทาน มากบ้างน้อยบ้าง ใหญ่บ้างทุกครั้งทุกทีก็เป็นทุกข์เพราะหนักใจ คำว่าเป็นทุกข์ เพราะความหมายอย่างนี้ มันหนักอกหนักใจมันทรมานใจ เรื่องต่อหน้าก็มีเยอะแยะแล้วเรื่องลับหลังก็มีอีก สำหรับที่จะเป็นทุกข์ ถ้ามีอุปทาน ตัวเดียวนั้นและก็ทำให้เป็นทุกข์ได้ แต่การที่จะไม่มีอุปทานนั้นได้ ก็ต้องไม่มีตัณหาและก็ไม่มี วิชา และก็ไม่มีอะไรเป็นลำดับ นั้น


ขอให้เรียนธรรมะเรียนพระพุทธศาสนา จากเรื่องของตัวและในตัว เมื่อเราไปพูดที่กรุงเทพ ว่ายิ่งเราไปเรียนพระไตรปิฎก ยิ่งไม่รู้พระพุทธศาสนา คุณศึกฤทธิ์เขาว่า แต่เดี๋ยวนี้เราก็ยังยืนยันอยู่ ว่ายังไม่รู้พระพุทธศาสนา มันเรียน ภาษา มันเรียนวรรณคดี มันเรียนในเรื่องบันทึก ถ้าจะรู้ศาสนา จะต้องเรียนรู้ด้วยตนเอง เรียนทุกสิ่งที่มีอยู่ด้วยตนเอง ดีเถอะ อะไรก็ได้ที่มันจะทำให้เกิดความยึดถือ ความคิดนึกในจิตใจ เป็นความทุกข์ก็เรียนที่นั้น แหละ เรามีอะไรเป็นวิตกวังวนอยู่ไปเรียนที่นั้นแหละ เรียนทุกเรื่องที่ตัวหรือเนื้อที่ตัว


ถ้าเรียนพระไตรปิฎกก็ไปเรียนบันทึกเก่า ๆ ไม่ใช่ของตน ไม่อาจจะเอามาเป็นของตน มันก็ยังไม่รู้พระพุทธศาสนา แต่มันก็ยังเรียนวรรณคดีมาก หรือจะเรียนอื่น ๆ อีกมาก แต่มันยังไม่เป็นตัวพระพุทธศาสนา เพราะไม่ได้เรียนที่ตัวความทุกข์นี้ ช่วยจำประโยคนี้ ถ้าไม่ได้เรียนลงไปในตัวความทุกข์ แล้วมันไม่มีวันที่จะรู้ศาสนา ต่อให้เรียนพระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ ก็ไม่รู้พุทธศาสนาหรอก ถ้าไม่ได้เรียนลงไปที่ตัวความทุกข์ เรื่องขัน 5 นั้นแหละคือเรื่องของตนเอง จะต้องเข้าใจชัดเจนยิ่งกว่าอะไร ร่างกายที่ทำหน้าที่ของร่างกายนี้เรียกว่ารูป รูปขัน รูปประขัน


ขันคือรูปหรือส่วนรูป ที่นี้ไอ้ความรู้สึก สุข ทุกข์ ไม่รู้สึกไม่สุข ไม่ทุกข์ ไอ้ตัวนั้นแหละเรียกว่าเวทนาขัน คือส่วยที่เป็นเวทนา และที่ให้ความหมายว่าอะไรเกี่ยวกับสิ่งนั้น เกี่ยวกับเวทนาก็ได้ ว่าเป็นสุขว่าเป็นทุกข์ ว่าดีว่าไม่ดี ว่าต่ำว่าสูงอะไรก็ตาม นี้แหละสัญญาขัน ที่นี้มีสัญญามีคำมีความหมายขึ้นมาแล้ว มันก็เกิดความคิด เกี่ยวกับเรื่องนั้น ที่จะเดินไปในความคิด ว่าอย่างนี้ ความคิดทั้งหมดนี้เรียกว่า สังขารขัน ส่วนความรู้สึกทางตา จมูก ลิ้น กายใจ ต่อสิ่งภายนอก เขาเรียกว่าสัญญาขัน เบญจขันสำคัญ เป็นเรื่องที่สำคัญที่สุด ที่จะเป็นรากฐานของการศึกษาพระพุทธศาสนา รู้เรื่องทุกข์ รู้เรื่องเหตุที่ทำให้เกิดทุกข์

รู้เรื่องอะไรต่าง ๆ ขัน 5 คือส่วนทั้ง 5 ที่มันมีประกอบอยู่ในคนแต่ละคน คนละทีไม่ใช่พร้อมกัน ทั้ง 5 ที่นี้จะพูดให้ รู้จักขันทั้ง 5 ให้มากขึ้น ฟังให้ดี ๆ มันมีความสำคัญ ที่จะรู้จักคือเรามีตา หู จมูก ลิ้น กายใจ อยู่ที่ในตัว มีตาก็จะเห็นรูป มีหูสำหรับฟังเสียง มีจมูกสำหรับที่จะเกิดขึ้นกับใจ ที่เรียกว่าข้างในมีอยู่ 6 และข้างนอกก็คือ รูป เสียง กลิ่น รส ที่จะมาจับคู่กับ 6 ข้างในนั้น อยู่ข้างนอกก็ 6 ข้างในก็ 6 เป็นคู่ ๆ กัน

---

บทความอื่น

บทความแนะนำ

Blog แนะนำ

Hot Links

คลังข้อสอบ | ข่าววิชาการ
เล่นกล/เกม | อ่านนิยาย
ข่าวทุนการศึกษา | ลิงค์

ขอบคุณผู้สนับสนุน