<script language="JavaScript" src="http://www.vcharkarn.com/javafeed/article/32451" type="text/javascript"></script>

ความเป็นหนี้เป็นสินและความไม่เป็นหนี้เป็นสิน การพูดกันในวันนี้จะพูดถึงเรื่อง ความเป็นหนี้และความไม่เป็นหนี้ โดยจะรู้สึกว่า คนยังไม่ค่อยรู้จักสิ่งนี้กันนัก และก็อาจจะเห็นว่า มันไม่เกี่ยวกับธรรมะ เกี่ยวกับกู้หนี้ยืมสินเท่านั้นมันไม่เกี่ยวกับธรรมะ ที่จริงในความหมายนี้สำคัญมาก เพราะว่าความเป็นหน ผู้เขียน: ท่าน พุทธทาส ชมแล้ว: 12,241 ครั้ง post ครั้งแรก: Mon 3 September 2007, 11:02 am ปรับปรุงล่าสุด: Mon 1 October 2007, 10:08 am อยู่ในส่วน: สังคมศาสตร์, เศรษฐศาสตร์, บุคคลสำคัญ, บุคคลสำคัญไทย, ปรัชญา

เราควรจะระลึกถึงข้อที่ว่า มันอยู่คนเดียวไม่ได้ในโลกนี้ มันจะต้องอาศัยซึ่งกันและกัน ลองคิดดูถ้าอยู่คนเดียวบนโลกนี้จะอยู่ได้ไหม จะอยู่ได้อย่างไรในโลกนี้คนเดียว แม้ว่าเขาจะยกโลกทั้งโลกให้เราเป็นเจ้าของครองอยู่คนเดียว มันก็อยู่ไม่ได้นั่นแหละ นี่เรียกว่ามันต้องสัมพันธ์กัน ก็ทุกอย่างเราจะรู้จักบุญคุณของสิ่งต่างๆที่เราได้อาศัย พออาศัยก็ได้อาศัยกิน อาศัยใช้สอย ได้อาศัยร่มเงา ได้อาศัยเพื่อความปลอดภัย ความสะดวกสบาย คนโบราณมีการอบรมสั่งสอนให้ รู้บุญคุณไปซะหมด แล้วก็จะได้ไม่ทำผิดต่อสิ่งเหล่านั้น กระผมเกิดมาในครอบครัวที่แม่สอนบุญคุณของน้ำ ของไม้ฟืน ไม่ใช้ให้มันเปลือง ของน้ำก็ดี ของฟืนก็ดี ที่มันใช้ที่มันเปลือง ต้องรู้จักบุญคุณของมัน ไม่ใช้ให้เปลือง รักษาทะนุถนอมเอาไว้ ล้างเท้าด้วยน้ำมากเกินไปก็ไม่ได้จะถูกต่อว่า หรือใช้ไม้ฟืนโดยไม่ประหยัดก็ถูกต่อว่า เขาถือกันมาแต่โบราณนานกาล รู้จักคุณค่าของสิ่งต่างๆที่เราได้อาศัยใช้สอย มันจึงสอนให้ถือว่ามีบุญคุณ มีคุณค่าไปเสียซะหมด พระจันทร์ พระอาทิตย์ พระโพสพ หรือพระอะไรก็ตามแต่จำไม่ไหว มันจะเป็นเรื่องของไสยศาสตร์ก็จริง


แต่ว่ามันก็ทำให้คนกตัญญู ให้คนระมัดระวัง ให้คนไม่สะเปร่า ให้คนที่มีความคิดนึกสุขุม รอบคอบ ละเอียดลออ จึงถูกสอนให้ยกมือไหว้ทุกอย่างก็ว่าได้ เพราะมันมีบุญคุณ แม่น้ำลำธาร ห้วย หนอง คลอง บึง บางถนนหนทางมันก็มีบุญคุณไปหมด คุณลองคิดสิว่าถ้ามันเป็นอย่างนี้จะเป็นอย่างไร คือยอมรับสภาพเป็นหนี้ โดยหน้าชื่นตาบานไม่บิดพลิ้ว เราเกิดมาได้เดินบนถนนหนทาง ได้ใช้คู ใช้คลอง ได้ใช้ ยอมรับว่าเป็นหนี้บุญคุณ ป่าไม้ให้ร่มเงา ยิ่งคิดไปก็ยิ่งมองเห็นความผูกพันเหล่านี้ ว่ามันจะต้องยอมรับรู้ เราก็จะต้องตอบแทน จะต้องช่วยรักษาทรัพย์สมบัติของธรรมชาติ








อย่าหาว่าคนโบราณโง่นะ เราจะโง่เองก็ไม่รู้ พระจันทร์ พระอาทิตย์ก็มีบุญคุณทั้งนั้น คนสมัยใหม่จะหาว่าคนโบราณโง่ เพราะคนสมัยใหม่มันโง่เองมันไม่รู้ มันมีบุญคุณจริง แล้วยังสอนให้เรารู้จักบุญคุณ ระลึกถึงแล้วก็ตอบแทนคุณ จะหาว่าโง่อย่างไร จะหาว่างมงายอย่างไร เดี๋ยวคิดดูให้ดีมันไม่มีอะไรที่ว่า จะไม่มีคุณมันคุณมีค่าไปเสียทั้งนั้น เพราะเราก็ได้อาศัยแม่พระธรณีแผ่นดิน แม่น้ำคงคา แม่พระพาย แม่พระอากาศ พระฝน พระฟ้า มันก็ควรจะรับรู้ ที่ตอบแทนได้ก็ตอบแทน



แต่มันก็ตอบแทนได้ที่รับรู้นั่นแหละรับรู้บุญคุณ จะกล่าวคำว่าขอบคุณ ขอบใจสักทีนึงก็ดี ขอให้สนใจว่ามันมีบุญคุณแก่กัน แม้ว่าในฐานะที่เป็นเพื่อนมนุษย์เท่านั้นแหละ เพียงแต่เป็นเพื่อนมนุษย์มันก็มีบุญคุณซะแล้ว มันอยู่ในโลกนี้มาอยู่ร่วมโลกกันช่วยให้เราสะดวก คือมีเพื่อนอยู่ ถ้าไม่มีเพื่อนอยู่ก็อยู่ไม่ได้ ก็ควรระลึกนึกไปถึงสัตว์เดรัจฉานเป็นวัว ควาย ช้าง ม้า อะไรก็ตาม ได้ใช้มันสำเร็จประโยชน์ในการเลี้ยงชีวิตอยู่ แม้ที่สุด สุนัขเนี่ยมันก็ให้ระโยชน์คุ้มครองไปตามแบบของสุนัข แมวก็มีบุญคุณคุ้มครองหนูที่คุณอยู่ได้สบาย แต่ละกุฎิ ๆ แมวมันช่วยคุ้มครองหนู หนูมันมากวนยิ่งกว่ากวนเพราะมันมีมาก


เคยมีครั้งหนึ่งมันขาดแมว หนูมากัดผมที่เท้าตอนหลับ ดูดิมันมากถึงขนาดนี้ แล้วมันจะไม่รู้บุญคุณของแมวได้อย่างไร แม้แต่ไก่ก็ยังขันมีระโยชน์ บางทีมันช่วยกำจัดสิ่งสกปรก รู้สิ่งที่เป็นอันตราย ก่อนนี้ปลวกกัดเดินไม่ค่อยจะได้ กลางคืนอย่างนี้ถ้าเดินไปไหนก็โดนปลวกกัด พอมีไก่เหล่านี้มันก็หายไป เพราะมันมีคุณค่ามีระโยชน์ มีอะไรกันไปซะทุกสิ่งทุกอย่าง ซึ่งเราควรจะรับรู้ การเป็นหนี้โดยธรรมชาติ มีขอบเขตและกว้างขวางถึงอย่างนี้ ก็จะรู้สึก รู้จัก รู้ขอบคุณ รู้ตอบแทน เรียกว่าช่วยกันไปช่วยกันมา ทุกอย่างทุกประการที่จะช่วยได้ ถ้าคิดอย่างนี้แล้วมันด่าใครไม่ได้หรอก คนปากจัดที่มันด่าใคร ทั้งที่เป็นพระ เป็นเณร เป็นชี มันยังด่าคนนะ เพราะว่ามันไม่รู้ ความที่มนุษย์เป็นเพื่อนเกิด แก่ เจ็บ ตาย ด้วยกัน ถ้ามันคิดว่าเป็นเพื่อน เกิด แก่ เจ็บ ตายด้วยกัน มันด่าใครไม่ลงหรอก ขอให้รับรู้ไว้ด้วยว่ามันจะได้ไม่เป็นหนี้ ไปด่าเขาคำหนึ่งเป็นหนี้จนตาย เพราะมันคือการดูถูก ดูหมิ่น เพื่อนเกิด แก่ เจ็บ ตาย มันก็เป็นหนี้สุมกะลาหัวไปจนตายกี่ชาติๆก็ไม่รู้



ขอให้ระมัดระวังความเป็นหนี้และไม่เป็นหนี้ ทั้งโดยธรรมชาติก็ดี โดยบัญญัติติก็ดี ระวังความเป็นหนี้โดยธรรมชาติ มันมากเหลือเกินประมาณ จะไปกู้หนี้ยืมสินทำสัญญากู้อุปถัมถ์มันมีน้อยมากมันมีนิดเดียว เมื่อไปเทียบกับการที่เราหนี้ ตามธรรมชาติให้มันมากมายมหาศาล เลี้ยวไปทางไหน คุณเลี้ยวไปทางไหนที่จะไม่พบเจ้าหนี้ เลี้ยวไปทางไหน เลี้ยวไปบนดิน เลี้ยวไปรอบข้าง มีแต่สิ่งที่เป็นเจ้าหนี้ เพราะว่าเราได้รับประโยชน์จากมัน ก็ต้องคิดว่ามันเป็นเจ้าหนี้


แม้แต่ส้วมก็ได้ใช้ประโยชน์อย่างยิ่งก็เป็นหนี้มัน เราก็ควรจะรู้จักขอบคุณ รู้จักตอบแทน รู้จักรักษาดูแล ไม่ควรอกตัญญูปล่อยให้ส้วมสกปรก มันก็มาจากที่อื่นเหมือนกันมันไม่ได้อยู่ที่นี่ มันทำส้วมสกปรก มันอกตัญญู ไม่รู้จักคุณ ไม่รู้จักคุณของส้วม ไม่รู้จักคุณของวัดสร้างไว้ให้มันใช้ คุณนึกอย่างไรกับคนเหล่านี้

---

บทความอื่น

บทความแนะนำ

Blog แนะนำ

Hot Links

คลังข้อสอบ | ข่าววิชาการ
เล่นกล/เกม | อ่านนิยาย
ข่าวทุนการศึกษา | ลิงค์

ขอบคุณผู้สนับสนุน