<script language="JavaScript" src="http://www.vcharkarn.com/javafeed/article/32452" type="text/javascript"></script>

ความมีจุดหมายปลายทาง ท่านสาธุชนผู้มีความสนใจในธรรมทั้งหลาย การบรรยายประจำวันเสาร์ ในครั้งที่ 12 แห่งภาควิสาฆบูชาในวันนี้อาตมาก็ยังคงกล่าวในเรื่อง สิ่งสำคัญที่พากันมองข้ามต่อไปตามเดิม และเนื่องจากครั้งนี้เป็นครั้งสุดท้ายด้วย ก็จะถือโอกาส สรุปใจความทุกครั้งด้วย ผู้เขียน: ท่าน พุทธทาส ชมแล้ว: 11,951 ครั้ง post ครั้งแรก: Mon 3 September 2007, 12:51 pm ปรับปรุงล่าสุด: Thu 4 October 2007, 12:23 pm อยู่ในส่วน: บุคคลสำคัญ, บุคคลสำคัญไทย, ปรัชญา

พวกหนึ่งๆ ก็ถือเอาพระนิพพานอย่างนี้ก็มีแต่พุทธิบริษัทเรายอมรับอย่างนั้น ว่าไม่ถึงว่าจะเรียกว่านิพพาน หนึ่งปรากฏในเรื่องพระบาลีนั้นว่า พระพุทธเจ้าได้ไปศึกษากับครูบาอาจารย์ชั้นสูงสุดในสมัยที่พระองค์ออกบวช เขาสอนให้ถึง เนวสัญญา นาสัญญา ยัตนะ เพราะว่านี้เป็นนิพพาน นี้คือจบหรือสุดของการปฏิบัติ คือธรรมมะสูงสุด พระพุทธเจ้าท่านก็ไม่ยอมรับ ไม่พอใจว่านี้นิพพาน จึงละจากครูบาอาจารย์เหล่านั้น มาค้นหาของพระองค์เอง จนพบพระนิพพานคือการหมดไปของกิเลศ อาสวะ นี้ว่าเป็นนิพพาน แล้วก็เป็นหลักในพระพุทธศาสนา ที่ตายตัวคือมาจนกระทั่งทุกวันนี้ ใจความสำคัญของคำว่านิพพาน ที่แปลว่าเย็นหรือดับไปแห่งความร้อน จะดับหลอกๆ หรือดับจริงๆ ดับชั่วคราว หรือดับทั้งหมดมันก็เรียกว่าเย็นได้ทั้งนั้นเพราะมันมีหลายระดับหลายชนิดนั้นเอง







เมื่อลูกเด็กๆ นั้นถามว่าพ่อแม่นี่ต้องการนิพพานทำไม มันดีอะไร ก็ควรจะบอกเขาไปตามที่พอจะเข้าใจได้ว่ามันเป็นเรื่องเย็น มันไม่เป็นเรื่องร้อน มันจะเย็นไปตามลำดับ ตามลำดับ จนเย็นที่สุด ไม่อาจจะกลับร้อนหรือมีความทุกข์ได้อีกต่อไป ถ้าเด็กมันโตขึ้น มันพบร้อนนั้นนี้โน้นนู้นมากขึ้นหลายๆอย่าง ก็จะแสวงหาทางเพื่อจะดับให้มันเย็น มันก็เข้าใจนิพพานได้ตามลำดับ ถึงจนโตพอที่จะรู้จักในความร้อนของกิเลศ



สมมุติว่าเด็กคนนี้ประสบความสำเร็จในอาชีพในหน้าที่มีเงินมากมีอำนาจวาสนา สามารถมีเกียรติยศชื่อเสียง มีคนนับหน้าถือตาแต่แล้วมันก็ยังร้อน ร้อนเพราะกิเลศภายใน ร้อนเพราะกลัวเรื่องแก่เรื่องเจ็บ เรื่องตาย มันยังร้อน มันก็เห็นว่าเรื่องเงินเรื่องของเรื่องในโลกนี้ดับร้อนไม่ได้ เพราะว่ามีระบบต่างหากที่สูงกว่าโลกเหนือโลกขึ้นไป คือสิ่งที่เรียกว่าพระนิพพาน มันก็จะดับร้อนชั้นสูงสุดได้ ดับกิเลศคือโลภ โกรธ หลง ได้ ดับทุกข์คือปัญหา เกี่ยวกับเกิดแก่เจ็บตายได้ นั้นก็เป็นนิพพานที่เย็น เย็นจริงไม่มีความร้อนอะไรเหลืออยู่อีกแล้วต่อไปนี้ เมื่อจบสิ้นแห่งความร้อน สูงสุดแห่งความเย็น เด็กที่เข้าใจได้ถึงขนาดนี้ ก็ง่ายที่จะบรรลุมรรคผลนิพพาน นั้นเราให้จุดตั้งต้นที่ถูกต้องไว้ก่อนไม่ว่าเขาไม่รู้จักสิ่งนั้นโดยเนื้อตัวแต่ให้รู้จักชื่อไว้ก่อนก็ยังดีมันจะได้เป็นจุดมุ่งหมายที่แน่นอน แล้วเขาจะพยายามเข้าไปใกล้จุดหมายนั้น แล้วเรามีจุดหมายปลายทางที่แน่นอนที่ถูกต้องไว้กันทุกคนว่ามีนิพพานเป็นจุดหมายปลายทาง แล้วก็มีด้วยจิตใจทั้งหมด ที่จะเกิดความศักดิ์สิทธิ์ มีอำนาจ มีอิทธิพล ที่จะบังคับจิตใจ หรือบังคับตน หรือบังคับชีวิตนี้ให้เป็นไปในตามทางของวัตถุประสงค์อันนั้นได้ นี้แหละเอาไปคิดดูเถิด



โดยเฉพาะอย่างยิ่ง พวกที่จัดระบบการศึกษาในโลกนี้ เห็นนักศึกษา ศึกษาในโลกนี้ไปคิดกันเสียบ้างว่าการที่ให้เด็กๆ เขามีความรู้อย่างนี้มันเสียหายอะไร มันเสียหายอะไรหรือมันจะเป็นผลดีแก่เด็กๆ หรือไม่ หรือเราจะให้การศึกษาหากด้วนนี้กันต่อไป ให้มันรู้เพียงหนังสือและทำมาหากิน มันไม่รู้ว่าจะเป็นมนุษย์อย่างไรให้ดีที่สุด ก็ทีนี้อยากจะพูดกับพ่อแม่ทั้งหลายว่าถ้าผู้ที่เขามีอำนาจจากการศึกษาคือ รัฐบาลที่เขามีอำนาจจัดการศึกษาเขาไม่เอาด้วย เขาปล่อยให้การศึกษามันเป็นหมาหางด้วนอยู่อย่างนั้น ก็เพราะเขาไม่เห็นด้วย ก็ตามใจเขา ก็ช่างหัวเขาใช้คำหยาบคายอย่างนี้ เรานี้แหละพ่อแม่ทั้งหลายนี้แหละจะมาช่วยเสริมการศึกษาในส่วนนี้ให้แก่ลูกเล็กๆ ตาดำๆ มันไม่มีที่เรียนที่โรงเรียน ซึ่งเราก็มาใส่ให้ที่บ้าน ใส่การศึกษานี้ให้ที่บ้าน



ย้อนกลับไปหายุคโบราณที่ว่าคนทั้งหลาย เขามีพระนิพพานเป็นจุดหมาย แสดงให้เห็นอยู่ทุกวันทุกคืน จนเด็กๆ มันเข้าใจ มีพระนิพพานเป็นที่หมายในอนาคตกาล เดี่ยวนี้วัฒนธรรมชนิดนี้มันจางไปมาก ในบ้านเรือนหนึ่งๆ นั้นยากที่จะหาผู้ใหญ่ที่จะแสดงให้ลูกเด็กๆ เห็นว่าเราต้องการพระนิพพานเป็นจุดหมาย ก็ตามใจแต่มันช่วยไม่ได้ ในบ้านอื่นเขาไม่ต้องการเขาไม่ทำ ก็ตามใจเขา แต่บ้านเรานี้จะทำ จะแสดงทุกสิ่งทุกอย่างให้ลูกเด็กๆ เห็นว่านิพพานมันเป็นยอดความปรารถนาของมนุษย์ทุกคนในอนาคต โดยพรั้งปากนิพพานปติโยโหตุอยู่บ่อยๆ ถ้าลูกเด็กๆ เขาไปตักบาตรพระสักช้อนหนึ่งแล้วให้เขาพนมมือท่วมหัวว่า นิพพานปติโยโหตุ ไม่รู้ว่าอะไรค่อยถามแม่ทีหลัง



ในครั้งนี้ให้พวกลูกเด็กๆ รู้จักกล่าวคำว่า นิพพานปติโยโหตุ มากขึ้น มากขึ้น แล้วเมื่อไปถามแม่ทีหลัง แม่นั้นก็อย่าโง่เกินไปจนที่จะไม่รู้ว่าจะอธิบายอย่างไร ทั้งแม่และพ่อจะต้องมีความรู้ ที่จะอธิบายว่านิพพานนั้นเป็นอย่างไรก็เหมือนอย่างที่อาตมาได้พูดมาแล้วก็มันแปลว่าเย็น รู้ไว้ว่ามันแปลว่าเย็น อะไรอะไรที่มันเป็นความร้อน มันแก้ได้ด้วยนิพพานทั้งนั้น

---

บทความอื่น

บทความแนะนำ

Blog แนะนำ

Hot Links

คลังข้อสอบ | ข่าววิชาการ
เล่นกล/เกม | อ่านนิยาย
ข่าวทุนการศึกษา | ลิงค์

ขอบคุณผู้สนับสนุน