คุณยังไม่ได้ Log in | สมัครสมาชิก ฟรี
กลับหน้าแรก วิชาการ.คอม
<script language="JavaScript" src="http://www.vcharkarn.com/javafeed/article/33043" type="text/javascript"></script>
ธรรมะคืออะไร? จะมีธรรมะได้อย่างไร
ท่านสาธุชนทั้งหลายทั้งที่เป็นผู้เฒ่าผู้แก่เป็นนักศึกษาเป็นเด็กนักเรียนดังที่เห็นกันอยู่รวมกันมาเพื่อจะฟังธรรมะบรรยายในที่นี้มาพร้อมกันหลายคณะจึงมากก็ควรจะยินดีสิ่งที่อาตมาคิดว่าจะพูดกันนี้ก็จะต้องเป็นสิ่งที่ท่านทั้งหลายต้องการอาตมาก็ยังไม่แน่ใจว่าท่านทั้ง
ผู้เขียน: ท่านพุทธทาส ภิกขุ ชมแล้ว: 9,797 ครั้ง
post ครั้งแรก: Mon 8 October 2007, 3:28 pm ปรับปรุงล่าสุด: Mon 8 October 2007, 3:36 pm
สารบัญ

หน้าที่ 2 - ระบบไหลเวียนของเลือด
แล้วโรคทั้งหลายมันก็มาอาดจะเกิดขึ้นเพราะระบบจิตใจดีระบบไหลเวียนของเลือดในร่างกายระบบย่อยอาหารอะไรดีธรรมะไม่ได้เป็นเรื่องทางจิตทางวิญญาณอย่างเดียว ธรรมะเป็นเรื่องอยู่เนื่องมาถึงทางกายหนังด้วยกระทั่งมีชีวิตบ้านเรือนสมบัติพัดสถานวัวควายไร่นานี่มันเกี่ยวเนื่องมาถึงด้วยคือมันต้องมีความถูกต้องในสิ่งเหล่านั้นด้วยมีการเป็นอยู่การกินอยู่การนุ่งห่มการใช้สอย การอะไรต่างๆในทางภายนอกนั้นมันก็ถูกต้องด้วยร่างกายมันก็ถูกต้องด้วยจิตใจมันก็ถูกต้องด้วยวิญญาณคือสติปัญญามันก็พลอยถูกต้องไปด้วยเราอยู่ด้วยความถูกต้องทั้งหมดนับตั้งแต่แผ่นดินที่อยู่อาศัยมาถึงบ้านเรือนรถลามาถึงร่างกายของเรามาถึงจิตใจของเรามีวิญญาณสติปัญญาของเรามันถูกต้องไปหมดด้วย


อาศัยสิ่งที่เรียกว่าธรรมะขอให้ชื่นใจกันว่าจะมีธรรมะกันได้อย่างไรเมื่อรู้ว่าธรรมะคืออะไรจำเป็นอย่างไรแล้วเราก็จะต้องดูกันต่อไปว่าเราจะมีธรรมะกันได้อย่างไรขอย้ำอีกทีบางคนอาจจะลืมกันแล้วว่าธรรมะคือการกระทำประพฤติกระทำที่ถูกต้องแก่ความเป็นมนุษย์ทุกขั้นทุกตอนแห่งวิวัฒนาการของเขานี่คือ ธรรมะทั้งทางกาย ทั้งทางวาจา ทั้งทางจิตใจ ทางวิญญาณทั้งหมดทั้งสิ้นทุกประการจะต้องมีความถูกต้องเดี๋ยวนี้มันมีความรู้ความถูกต้องนี้ได้อย่างไร มันก็ต้องอาศัยการฟังในครั้งแรกเราไม่ต้องการให้เชื่อทันทีและรับฟังอะไรมาก็ไปใคร่ครวญดูว่ามันน่าลองทำ ดูมัย ถ้าน่าลองทำก็ลองทำดูถ้ามันได้ผลก็เชื่อแน่ว่าเป็นธรรมะมัน ควรยึดถือเป็นหลักเป็นที่พึ่งแน่เราอยากสรุปความสั้นๆว่าทำอย่างไรจะมีธรรมะก็ขอให้ช่วยจดช่วยจำไว้ดีๆ



56312



โดยเฉพาะลูกเด็กๆที่เขียนทรายนี้ช่วยจำไว้ดีๆเขียนทรายก็เขียนให้ดีๆก็ลองพูดจะดีกว่าข้อแรกจะต้องมีความรู้จักตัวเอง1.จะต้องรู้จักตัวเองเดี๋ยวนี้รู้จักตัวเองมัยคนแก่ๆที่ใกล้จะอวสานชีวิตรู้จักตัวเองหรือยังว่าเรามันคืออะไรตัวเองคืออะไรชีวิตคืออะไรนี่ถ้าไม่ใช้สติปัญญามาแต่ทีแรกแล้วแม้แต่คนแก่อายุ 80 ปีแล้วก็ยังไม่รู้จักตัวเองก็ไม่เคยคิดไม่เคยนึกไม่เคยมีข้อสังเกตการที่รู้จักตัวเองก็เพราะมองย้อนหลังอายุเท่าไรก็ตามใจขอให้มองย้อนหลังไปเท่าที่จะจำความได้และมันเป็นมาอย่างไร มันจะพบเต็มไปด้วยความระหกระเหินการต่อสู้กันระหว่างความผิดๆถูกๆเรื่อยมาแล้วก็ยังมองไม่เห็นข้างหน้าว่าจะไปทางไหนเกิดมาแต่ไหนจะไปที่ไหนก็ยังไม่รู้เอาละไม่ต้องคิดให้มันมากรู้แต่เพียงว่าเป็นมนุษย์ไม่รู้จักว่าเป็นอย่างไรเดี๋ยวนี้เป็นผู้หญิงหรือเป็นผู้ชายเป็นเด็กหรือเป็นผู้ใหญ่ขอให้อาศัยการศึกษาช่วยให้รู้ว่าเราเป็นมนุษย์และหน้าที่ที่จะต้องปฏิบัติให้ไดรับประโยชน์จากการเป็นมนุษย์กันเต็มที่อย่าให้เสียทีที่ได้เกิดมาพบพระพุทธศาสนา


เลยรู้จักตัวเองว่าเป็นมนุษย์นี่ไม่ใช่เล็กน้อยความเป็นมนุษย์ก็อธิบายยากเหมือนกันแต่ที่จำกัดความไว้ให้ว่าจิตใจมันสูงมนุษย์แปลว่าจิตใจสูงเมื่อจิตใจสูงมันก็เป็นทุกข์ไม่ได้มันอยู่เหนือปัญหาเหนือความทุกข์เหนืออะไรทุกๆอย่างถ้าจิตใจต่ำมันไม่สูงมันก็อยู่ใต้ปัญหาอยู่ข้างใต้ความทุกข์มันก็ต้องเป็นทุกข์เมื่อเป็นทุกข์มันก็ไม่น่าดูมันน่าเกียจน่าชังมันก็ต้องอยู่สูงเหนือปัญหาเหนือความทุกข์เป็นผู้มีความหมายเหมือนพระพุทธเจ้าสำหรับพวกเราเอาหลักพระพุทธเจ้าเป็นหลักศาสนาอื่นเขาก็เอาศาสนาอื่นเป็นหลักเราศาสนาพุทธเราก็เอาศาสนาพุทธเป็นหลักพุทธะแปลว่าผู้รู้ผู้ตื่นผู้เบิกบานความจริงพุทธะคำนี้รากศัพท์แท้ๆมันแปลว่าผู้ตื่นที่แปลว่าผู้รู้ผู้ตื่นผู้เบิกบานเพิ่มเข้าไปนั้นมันซ้ำสองชั้นหนึ่งแท้ๆพุทธะแปลว่าผู้ตื่นไม่ใช่ตื่นขาดกลัวตื่นตูมไม่ใช่เป็นตื่นจากหลับเมื้อหลับอยู่ยังไม่ใช่พุทธะเมื่อตื่นแล้วจึงจะเรียกว่าพุทธะจะโดยภาษาคนนี่ก็ได้


ถ้ายังหลับอยู่ไม่เป็นพุทธะตื่นขึ้นมาจากหลับจึงจะเป็นพุทธะตื่นคือหลับอย่างภาษาคนนี้ก็ได้แต่ตื่นหรือหลับที่ดีกว่านั้นคือในภาษาธรรมความหลับนั้นคือความโง่กิเลสนั้นคือความหลับที่เอากิเลสออกไปซะได้ก็เป็นความตื่นตื่นจากกิเลสตื่นออกมาจากความหลับเสียกิเลสสะนิชชาคือความหลับโดยกิเลสนี่อาจกำลังหลับโดยกิเลสอยู่ก็ได้ระวังให้ดีกิเลสสะนิชชาเป็นภาษาในพระคัมภีร์หลับของกิเลส หลับโดยกิเลส หลับด้วยกิเลสต้องตื่นออกมาเสียจากความหลับชนิดนี้จึงจะเรียกว่าพุทธะภาษาธรรมดาคือตื่นนอนอย่างที่เรานอนหลับประจำวันแล้วก็ตื่นนอนตื่นขึ้นมาเขาเรียกว่าพุทธะอยู่แล้วในภาษาบาลี


แต่พุทธะในภาษาธรรมะนี้แปลว่าตื่นจากหลับที่ลึกซึ้งไปกว่านั้นคือหลับด้วยอำนาจของกิเลสนี้คำว่ารู้ว่าเบิกบานนั้นมันตามมาเองถ้าเราไม่หลับเราก็รู้สึกตัวว่ารู้เมื่อเรารู้ถูกต้องเราก็ไม่ต้องเป็นทุกข์เป็นร้อนเราก็เบิกบานแสดงความสุขความพอใจนี่คือพุทธะ ผู้รู้ ผู้ตื่น ผู้เบิกบาน เป็นความหมายว่ามนุษย์ใจมันสูงใจมันสูงตามแบบของพระพุทธเจ้าคือเป็นผู้รู้ ผู้ตื่น ผู้เบิกบานนี้ขอให้เรารู้จักตัวเองกันอย่างนี้ทุกคนเถอะจะเป็นลูกเล็กผู้ใหญ่ผู้เฒ่าอะไรก็ตามจงรู้ว่าเราเป็นมนุษย์อย่าเป็นอะไรให้มันน้อยกว่ามนุษย์จะเป็นมนุษย์ก็ต้องมีความรู้มีความตื่นมีความเบิกบาน


เอายุติกันทีที่ว่าเรารู้จักตัวเองแล้วว่าเราเป็นมนุษย์นี่เขาเรียกว่ารู้จักตัวเองถ้าจะมีธรรมะกันให้ได้ข้อแรกต้องรู้จักตัวเองเสียก่อนว่าเราเป็นอะไรเรามีความรู้ความเข้าใจถูกต้องแล้วก็มีปัญญามีสัมมาทิฐิแล้วเราก็รู้ว่าตัวเราเป็นมนุษย์ก็ต้องทำอย่างมนุษย์ให้เต็ม


อย่างความหมายของคำว่ามนุษย์ข้อที่ 1. พูดว่ารู้จักตัวเอง ข้อที่2. เราจะเชื่อตัวเอง คำว่าเชื่อตัวเองมันมีความหมายกำกวมถ้ามันมีความโง่มันก็เชื่ออย่างผิดๆถ้ามันมีปัญญาทันก็เชื่ออย่างถูกๆ


56318




แต่คำพูดในที่นี้แปลว่าเชื่ออย่างถูกๆเชื่อสมกับที่เป็นมนุษย์คำว่า ศรัทธาในพระพุทธศาสนาอธิบายได้หลายความหมายเชื่อกรรมเชื่อผลแห่งกรรมเชื่อการที่ต้องรับกรรมเชื่อการตรัสรู้ของพระพุทธเจ้าคราวนี้ก็ยังไม่พอที่มันจะต้องมาอยู่มารวมกันว่ามันจะเชื่อตัวเองถ้ามันไม่มีความที่จะเชื่อตัวเองแล้วมันจะเชื่ออย่างไรได้เพราะฉะนั้นต้องมีความเชื่อตัวเองศรัทธาในตัวเองว่าเราเป็นมนุษย์แน่นี้ใครเชื่อตัวเองเป็นมนุษย์แน่หรือยังก็ยังรังเรอยู่เชื่อตัวเองว่าเราเป็นมนุษย์แน่ถ้าเชื่อว่าเราเป็นมนุษย์ต้องเชื่อต่อไปว่าเราต้องทำได้อย่างมนุษย์ถ้าเราทำไม่ได้อย่างมนุษย์มันก็ไม่เป็นมนุษย์มีความเชื่อตนเองที่ตรงไหนได้ถ้าเชื่อตัวเองก็เชื่อว่าฉันเป็นมนุษย์แน่และฉันต้องทำได้อย่างที่มนุษย์ทำได้อะไรที่มนุษย์ทำได้ฉันเชื่อว่ามนุษย์ทำได้ในตัวฉัน


เดี๋ยวนี้มีความพร้อมที่จะทำให้ได้ในการที่จะเป็นมนุษย์ให้สมบูรณ์ใครมีความเชื่ออย่างนี้บ้างแล้วหรือยังก็ไปทดสอบตัวเองบ้างแล้วกันถ้ามีแล้วก็เป็นอันว่าใช้ได้ธรรมะข้อที่สองคือเชื่อตัวเองทีแรกรู้จักตัวเองว่าเป็นมนุษย์ข้อสองเชื่อตัวเองว่าเป็นมนุษย์แหละทำได้ตามที่มนุษย์จะต้องทำอย่ามัวขี้ขาดอย่ามัวขี้เกียจอย่ามัวเหลวไหลโรเรไม่มีความแน่วแน่อยู่อย่างนี้ทีนี้ข้อที่ 3 มันต้องบังคับตัวเองเมื่อเชื่อว่าเป็นมนุษย์และทำได้อย่างมนุษย์ก็ต้องบังคับให้ทำอย่าเชื่ออยู่เฉยๆบังคับให้ลงมือธรรมมันไม่อยากจะทำกิเลสมันไม่อยากให้ทำความเหลวไหลยังไม่อยากให้ทำเราต้องบังคับตัวเองให้ทำให้จนได้คำสอนของพระพุทธเจ้ารวมอยู่ในการบังคับตัวเองคือบังคับกิเลสที่ว่าตัวเอง


ในที่นี้ก็ยังเป็นคนธรรมดาเป็นปุถุชนคนธรรมดามันก็มีตัวเองเป็นกิเลสเราต้องบังคับตัวเองบังคับกิเลสคือเป็นจิตฝ่ายที่ไม่ใช่กิเลสจิตฝ่ายที่เป็นโพธิ์เป็นสติปัญญาจะต้องก่อรูปขึ้นมาบังคับไอ้จิตฝ่ายที่มันเป็นกิเลสนี่เรียกว่าบังคับตัวเองเราแบ่งตัวเราเป็น 2 ภาคหรือ 2 ส่วนคือส่วนต่ำส่วนที่ลงต่ำคือส่วนหนึ่งอันส่วนที่มันจะขึ้นสูงมันอยู่อีกส่วนหนึ่งเขาเรียกว่าฝ่ายต่ำ ฝ่ายสูง ฝ่ายดี ฝ่ายชั่ว ฝ่ายผิด ฝ่ายถูก ฝ่ายบุญ ฝ่ายบาปแล้วแต่จะเรียกเรามันมีอยู่ 2 ส่วนในส่วนที่มันจะถูกจะดีจะไขว่สูงนั้นมันต้องเกิดขึ้นและบังคับฝ่ายต่ำหรือว่าจะเอาสติปัญญามาเป็นกลางๆมาช่วยในฝ่ายสูงมาบังคับในฝ่ายต่ำอย่างนี้เรียกว่าบังคับตัวเองก็ต้องเอาจริงเอาจังธรรมะแปลว่าบังคับตัวเองพระพุทธเจ้าเป็นสาระถีฝึกสัตว์บังคับสัตว์ผู้เป็น เวนนัยสัตว์ให้เป็นไปตามครองของพระธรรม


<<< หน้าก่อนนี้ (หน้า 1) หน้าถัดไป (หน้า 3) >>>
*หมายเหตุ งานเขียนชิ้นนี้ ได้รับการคุ้มครองสิทธิตามพระราชบัญญัติคุ้มครองสิทธิทางปัญญา โดยลิขสิทธิเป็นของผู้เขียน ที่ให้เกียรตินำเผยแพร่ผ่าน วิชาการ.คอม เรามีความยินดีและอนุญาตให้ทำซ้ำหรือเผยแพร่ต่อเพื่อประโยชน์ทางการศึกษาเท่านั้น กรุณาให้เกียรติผู้เขียน โดยอ้างชื่อผู้เขียนและ วิชาการ.คอม (www.vcharkarn.com) ทุกครั้งที่ทำการเผยแพร่ต่อ ห้ามนำส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อในสื่อที่เอื้อประโยชน์ทางธุรกิจก่อนได้รับอนุญาต ขอขอบคุณที่ร่วมกันช่วยสร้างให้สังคมไทยเป็นสังคมแห่งปัญญา



ยังไม่มีความเห็นเพิ่มเติม

กรุณา login เพื่อ comment งานเขียนนี้

???? สมัครสมาชิก ฟรี ตลอดชีพ


พุทธทาสภิกขุ
(พุทธทาสภิกขุ)

ผู้ชมข้อมูลนี้แล้ว 10,793 ครั้ง
เป็นสมาชิก: นานกว่า 1 ปี
แบ่งปันความรู้ 0 ครั้ง
ได้รับดาว 153 ดวง

โหวตเพิ่มดาว


บทความอื่น

ธรรมะคืออะไร? จะมีธรรมะได้อย่างไร [9,798]
?????? 0 ?????? ?? ??????????????????

บทความแนะนำ

การเกิด สึนามิ [533,914]
GMO พันธุวิศวกรรมศาสตร์ นางฟ้า หรือ ซาตาน [391,993]

Blog แนะนำ

วิชาการ.คอม ขอแนะนำงานเขียนชิ้นนี้ นำชัย ชวนคิด ฝัน และสรรค์สร้างสังคมไทย ด้วยวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และธรรม [377,207]
Global Warming { English } [142,119]

Hot Links

คลังข้อสอบ | ข่าววิชาการ
เล่นกล/เกม | อ่านนิยาย
ข่าวทุนการศึกษา | ลิงค์

ขอบคุณผู้สนับสนุน

Google
 
ติดต่อลงโฆษณา :   คุณอันนา 081 4965363
สำนักงาน :   02 2015735
อีเมล์ :   
Copyright© 2000-2007, Vcharkarn.Com. All rights reserved.
คลิ๊กเพื่อดูสถิติ
รับรองและสนับสนุนโดย

สสวท.

มูลนิธิ พสวท.

พสวท.