<script language="JavaScript" src="http://www.vcharkarn.com/javafeed/article/33047" type="text/javascript"></script>

พึ่งตน พึ่งธรรม ท่านสาธุชนผู้สนใจในธรรมทั้งหลาย อาตมาถือโอกาสแสดงธรรมด้วยการบรรยายอย่างธรรมดาเพื่อสำเร็จประโยชน์โดยสะดวกเดี่ยวนี้ ท่านทั้งหลายมานั่งกันอยู่ในสถานที่นี้ ในลักษณะเช่นนี้ ในโอกาสที่ท่านทั้งหลายทำสิ่งที่เรียกกันว่าทัศนาจรขอให้จำไว้ในความรู้สึกว่าเดี๋ยวนี้ ผู้เขียน: ท่านพุทธทาส ภิกขุ ชมแล้ว: 9,771 ครั้ง post ครั้งแรก: Mon 8 October 2007, 4:59 pm ปรับปรุงล่าสุด: Mon 8 October 2007, 5:19 pm อยู่ในส่วน: บุคคลสำคัญ, บุคคลสำคัญไทย, ศาสนา

มันหลับตลอดเวลาคือมันโง่มันเป็นอวิชชาอยู่ตลอดเวลาเริ่มศึกษาเริ่มเข้าใจเริ่มมองเห็นธรรมมะชนิดนี้ซึ่งเป็นธรรมมะอันแท้จริงที่จะเป็นที่พึ่งแก่ตนได้ตามพระบาลีที่ว่าเธอทั้งหลายจงมีตนเป็นที่พึ่งคือมีธรรมมะเป็นที่พึ่งอย่างนี้ถ้าเรามีความทุกข์มันต้องช่วยตนเองตั้งแต่ที่ตนเองเอาธรรมมะเข้ามาความทุกข์ก็หายไปเรียกว่าทำที่พึ่งแก่ตนเองโดยอาศัยสิ่งที่เรียกว่าธรรมมะหรือการประพฤติกระทำเช่นนั้นเรียกว่าธรรมมะขอให้ทุกคนตั้งหน้าตั้งตาปฏิบัติธรรมมะ


ในหน้าที่การงานของตนเป็นเด็กก็เป็นเด็กที่มีธรรมมะของเด็ก เป็นลูกก็มีธรรมมะของลูก เป็นพ่อแม่ก็มีธรรมมะของพ่อแม่ เป็นภรรยาสามีก็มีธรรมมะของภรรยาสามีมีหน้าที่ต่างๆต่างกันอย่างไรแต่ก็มีธรรมมะเพราะมีความถูกต้องต่อหน้าที่นั้นๆนั่นคือปฏิบัติธรรมมะอาตมากล้าพูดว่าไม่ต้องมาวัดก็ได้การปฏิบัติธรรมมะไม่ต้องมาวัดก็ได้มีหน้าที่การงานอยู่ที่ไหนก็มีธรรมมะที่นั่นแหละชาวนาก็มีธรรมมะกลางนา ชาวสวนก็มีธรรมะกลางสวน พ่อค้าข้าราชการก็มีธรรมมะอยู่ที่โต๊ะทำงาน ถ้ามันถีบ 3 ล้อก็มีธรรมมะอยู่ที่กลางถนน คนกวาดถนนล้างท่อสกปรกมันก็มีธรรมมะอยู่ที่ท่อถนนนั่นแหละ






มีธรรมมะก็คือมีหน้าที่ มีหน้าที่ก็คือมีธรรมมะถ้าจริงคือจิตใจมันรู้จริงมันก็จะพอใจทันทีว่านี่มันมีธรรมมะเป็นธรรมมะ และก็พอใจมันก็เป็นสุขทันทีเลยเหมือนกันทุกคนคงจะมองเห็นได้เองว่าความสุขนั้นเกิดมาจากความพอใจเสมอไปไม่ว่าเรื่องอะไร ความสุขก็เกิดมาจากความพอใจหรือความพอใจจะต้องให้เกิดความสุขแต่ต้องดูให้ดีว่าความพอใจ


อันนี้มันก็โง่ พอใจอย่างโง่พอใจอย่างหลอกลวงฉะนั้นก็มีความสุขอย่างโง่ความสุขอย่างหลอกลวงต้องได้ความพอใจอย่างถูกต้องอย่างดีอย่างไม่หลอกลวงไอ้ความสุข มันก็ไม่หลอกลวงนั้นคนก็ไปพอใจในความเลวความชั่วก็พอใจมันก็เป็นสุขอย่างโง่ อย่างหลอกลวงพวกโจรมันก็พอใจในหน้าที่ของโจรแล้วมันก็ได้รับผลเป็นความสุขอย่างหลอกลวงคือเป็นสุขไปไม่ได้อยู่ด้วยความหวาดระแวงภัยอยู่เสมอ จะไปทำชั่วอย่างอื่นอย่างผิดอย่างพอใจแล้วมันก็ได้ความสุขอย่างหลอกลวงแล้วมันก็ฆ่าตัวเองนั่นมันต้องมีความพอใจที่สะอาดที่ถูกต้องที่ควรจะพอใจตามที่เขามีอยู่เป็นแบบฉบับแล้วใครมีหน้าที่อย่างไรก็ทำหน้าที่อย่างนั้น


ชาวนาทำนา ชาวสวนทำสวน พ่อค้าก็ค้าขาย ข้าราชการก็ทำหน้าที่ราชการ คนที่กรรมแจกมาไม่ร่ำรวยไม่สูงเป็นคนรับใช้เป็นกรรมกรเป็นลูกจ้างเป็นอะไรต่อไปอย่างน้อยๆพอใจในหน้าที่ถูกต้องของตนไม่ต้องเสียใจว่ากรรมมันตกแต่งมาให้เราเป็นลูกจ้าง คนจนเราก็ทำไป มันก็มีธรรมมะเหมือนกันมีความสุขเท่ากันกับมหาเศรษฐี มหาเศรษฐีบางผู้พอใจจะมีความสุขเท่าไรถ้าคนยากจนเขารู้หน้าที่ของตนทำแล้วพอใจความพอใจนั้นจะเท่ากันจะได้รับความสุขเสมอกันนี่ถ้าจิตใจมันฉลาดจิตใจมันสว่างไสวอย่างนี้ก็คือมันไม่โง่มันไม่โง่อย่างเดียวมันจะแก้ปัญหาได้ก็จะมีความสุขเยือกเย็นสูงสุดได้


แม้ว่าจะเป็นคนยากจนเมื่อเป็นคนยากจนแล้วก็พอใจในหน้าที่การงานทำงานเป็นของสุขสนุกกันมากไม่เท่าไรมันก็พ้นจากความยากจนไม่ต้องสงสัยพวกที่เป็นเศรษฐีมหาเศรษฐีเขาตั้งตนได้ในชาตินี้ด้วยไม้คานอันเดียวมีอยู่ทั่วๆไปโดยเฉพาะที่คนจีนมาจากเมืองจีนยิ่งเก่งนักด้วยไม้คานอันเดียวเมื่อแรกมา เมื่อตายลงเป็นเศรษฐี เป็นมหาเศรษฐีจังหวัดนี้ก็มีอย่าออกชื่อเขาเลย จังหวัดไหนก็มีเพราะว่าเขาพอใจในการงานสนุกสนานในการทำงานมันก็ทำได้มากขึ้น พอทำได้มากมันก็เหลือกินเหลือใช้เพราะว่าเขาเป็นสุขในการงานเขาต้องเอาเงินไปซื้อหาอบายมุขกามมารม


เดี๋ยวนี้มันเอาเงินไปใช้ส่วนเกินกิน การอยู่ การแต่ง แต่งเนื้อแต่งตัวเกินกระทั่งทัศนาจรเกินก็อยู่ในกรณีนี้เขาบอกตรงๆว่าใช้เงินไม่คุ้มค่ายมบาลตีตายเลยไปเที่ยวก็ดีกินอยู่บ้านก็ดีแล้วใช้เงินไม่คุ้มค่าก็เงินทะเราะกับยมบาลตีตายเลยระวังให้ดีใช้เงินให้คุ้มค่าอย่าไปหวังเรื่องสนุกสนานเกินอะไรเกินถ้าใช้เงินไม่คุ้มค่าของเงินนั่นคือบาปอย่างยิ่งขอให้ ทุกคนรับผิดชอบตัวตนของตนเองอย่าใช้เงินชนิดที่ ไม่คุ้มค่าถ้าจะพูดโดยตรงไม่เกรงใจนั้นทัศนาจรคุณได้อะไรไปคุ้มค่าอะไรถ้าสมมุติว่าได้ผลไม่คุ้มค่าเงินต้องไปทะเลาะกับยมบาลต้องดูว่า ทัศนาจรมีทางได้อะไร บ้างทัศนาจรได้ความเพลิดเพลินอันนี้ก็อย่างหนึ่ง แล้วหรือว่าทัศนาจรนี้เพื่อซื้อหาของเพลินที่หาดใหญ่มันขายถูกไว้เป็นของเกิน


ทั้งนั้นเรามาสังเกตที่ไปซื้อๆกันมาเป็นของเกินจำเป็นจะต้องมีต้องใช้ถ้าอย่างนี้ก็เรียกว่าทัศนาจรเป็นของเกินถ้าทัศนาจรไปหาบุญไปทำบุญไปทอดผ้าป่าทำอะไรก็ได้บุญตามความเชื่อทำความยึดถือหรือว่าทัศนาจรเรื่องสุขภาพอนามัยก็ได้ว่าออกมาจากบ้านอย่างนี้มันไม่วิตกกังวลมันสบายเดี๋ยวนี้คนจะกลายเป็นความรู้เสียมากกว่านั้นเราจะพูดอีกคำว่าทัศนาจรเป็นความรู้ทัศนาจรเที่ยวไปๆก็จะเห็นรู้สึกภายในนี่เป็นจิตสบาย


แล้วพอออกจากบ้านเรือนมันไม่ยึดมั่นถือมั่นอะไรที่เป็นของตนจิตว่างแล้วก็สบายเที่ยวไปในทะเลเหาะไปในอากาศไปเที่ยวตามป่าตามเขาอย่างนี้รู้ว่าเกิดความยึดถือเป็นตัวตนของตนก็ รู้สึกสบายนี่ธรรมมะชั้นสูงเมื่อไม่ยึดมั่นถือมั่นอะไรต้องเป็นสุขอย่างยิ่งมานั่งอยู่ตรงนี้มันก็เป็นสุขอย่างยิ่งที่บ้านเต็มไปด้วยหน้าที่ความรับผิดชอบมันเกิด ความยึดมั่นถือมั่นอะไรว่าเป็นตัวตนมันก็มีชีวิตหนักชีวิตที่แบกของหนักยึดถือของหนักแต่พอมาที่สวนโงกมานั่งตรงนี้โดยเฉพาะไอ้สิ่งเหล่านั้นมันไม่ได้ตามมาแล้วก็มีจิตว่างมีจิตเกลี้ยงจากไอ้ความยึดมั่นถือมั่นเราก็สบายนี่คือเรียนธรรมมะอย่างสูงสุดจากจิตใจไม่ได้อ่านจากหนังสืออ่านหนังสือก็ว่าอย่างนี้






แต่ไม่รู้สึกเรียนจากจิตใจมันจะรู้สึกก็ มานั่งอยู่เดินอยู่ในที่ที่ไม่มีอะไรเป็นของตนมันก็คือความมีจิตไม่ยึดอะไรเป็นของตนแล้วก็มีความสุข สุขที่ไม่ต้องใช้เงินเป็นสุขไปในทางของนิพพานเราจะเข้าใจเรื่องของพระนิพพานได้ง่ายขึ้นถ้ามาทัศนาจรแล้วมานั่งอยู่อย่างนี้ในสภาพอย่างนี้ก็คิดได้อย่างนี้ทัศนาจรนี้ก็กลายเป็นเรื่องความรู้ทางธรรมมะนี่ยมบาลคงไม่เล่นงานหรือว่าไปเที่ยวตามที่ต่างๆจังหวัดต่างๆที่คุณจะไปแล้วก็ขอให้เป็นความรู้ไปซะทั้งนั้นท่านไปทัศนาจรด้วยความรู้เที่ยวไปตามจังหวัดต่างก็จะเห็นว่าพวกนี้มันเป็นพวกบ้าส่วนเกินไปที่บ้านไหน จังหวัดไหน เมืองไหนไปดูให้ดีสังเกตดูให้ดีจะพบแต่คนบ้าส่วนเกินทั้งนั้นแหละ


ถ้าแสวงหาสิ่งที่ไม่จำเป็นแต่ต้องมีเป็นส่วนเกินดี เกินจริงจะพบก็แต่คนบ้าส่วนเกินทุกหนทุกแห่งที่ไปทัศนาจรถ้าอย่างนี้มันจะกลายเป็นทัศนาจรเพื่อความรู้ธรรมมะ รู้ของจริงด้วยใจจริงก็ได้ประโยชน์คุ้มค่าที่เสียเงิน เสียเวลาหรือเหน็ดเหนื่อยอย่างนี้ยมบาลไม่เล่นงานเพราะว่าเราใช้เงินคุ้มค่ากับเงินหรือเกินค่าของเงินได้ทัศนาจร ได้รู้ ได้เห็นอะไรจริงๆจังๆกันมากขึ้นอีกก็เป็นทัศนาจรเพื่อ ความรู้ทบทวนดูให้ดีทัศนาจรเพื่อความเพลิดเพลินอย่าโง่เขายมบาลเอาตายทัศนาจรเพื่อบุญกุศล อย่างนี้พอจะแก้ตัวได้แต่ถ้ายมบาลก็เห็นด้วยทัศนาจรเพื่อความรู้ๆจะรอดตัวคือจะเจริญในทางจิตใจในทางธรรมมะยิ่งขึ้นๆก็ท่องเที่ยวไปเห็นความจริงในสิ่งทั้งปวงว่าเป็นอย่างไรเราเห็นความจริงในภายในของตนเองจิตใจในส่วนลึกว่าเมื่อไม่มีอะไรยึดมั่นถือมั่นมันสบายดีรู้ธรรมมะสูงสุดเมื่อไม่ยึดมั่นอะไรถือมั่นอะไรว่าเป็นตัวกูของกูมันสบายอย่างนี้โว้ย


เมื่อออกมาจ้างบ้านเอารถเครื่องออกมาจากบ้าความรู้สึกว่าตัวกูของกูเริ่มจางไปตามธรรมชาติเว้นแต่จะไปหาอะไรมายึดถือเข้าใหม่แต่อย่างน้อยมันต้องตั้งต้นออกด้วยความยึดถือเราก็เริ่มสบายพอรถไฟเริ่มเคลื่อนเข้ามาไอ้สิ่งที่ว่างมันเข้ามาแทนไอ้สิ่งที่ว่างมันเข้ามาแทนตัวกูของกูมันละลายจางไปจางไปศึกษาให้ดี จะรู้ธรรมมะ


ที่ตรงนั้นเองว่าไอ้ความยึดมั่นถือมั่นนี้ไม่มีความทุกข์เป็นความดับทุกข์การทัศนาจรเลยเป็นการได้ธรรมมะศึกษาธรรมมะ รู้ธรรมมะชนิดที่เป็นสันทิสติโกคือรู้ประจักด้วยใจของตัวเองนี่เรียกว่าสันทิสติโกไอ้คำนี้สำคัญมากถ้าไม่มีหลักเป็นสันทิสติโกพระพุทธศาสนาถ้าเป็นธรรมมะในพระพุทธศาสนาแล้วต้องเป็นสันทิสติโกคือรู้สึกอยู่ด้วยจิตใจของตนว่ามันเป็นอย่างไรๆการเรียนรู้ธรรมมะต้องเรียนรู้ด้วยจิตใจของตนชนิดที่เป็นสันทิสติโกจึงจะเป็นธรรมมะแท้จริงของพระพุทธเจ้า

---

Hot Links

คลังข้อสอบ | ข่าววิชาการ
เล่นกล/เกม | อ่านนิยาย
ข่าวทุนการศึกษา | ลิงค์

ขอบคุณผู้สนับสนุน