เมื่อพูดถึงองค์ประกอบของข้อสอบหลายตัวเลือกหรือ “ข้อสอบช้อยส์” นั้น แบ่งออกได้เป็นสองส่วน ได้แก่ ส่วนที่เป็นข้อคำถามและส่วนที่เป็นตัวเลือก จากบทความ “ข้อสอบที่ดี ใครๆ ก็เขียนได้” ในตอนที่ 1 ที่พูดถึงหลักการเขียนข้อคำถามที่ดีไปแล้ว ในบทความนี้ก็จะพูดถึงหลักการเขียนตัวเลือกที่ดี ถ้าพร้อมแล้วไปดูกันเลยค่ะ

หลักการเขียนตัวเลือก (alternatives หรือ options หรือ choices)

1. ข้อความในตัวเลือกแต่ละตัวควรเป็นอิสระจากกัน เช่น

2. ถ้ามีคำซ้ำในตัวเลือกหลายข้อ ให้นำคำซ้ำนั้นไปเขียนในคำถาม เช่น

3. หลีกเลี่ยงคำที่เป็นคำแนะนำคำตอบให้แก่ผู้สอบ เช่น

4. ไม่ควรเขียนตัวเลือกให้มีข้อถูกที่เด่นชัด เช่น

5. เขียนตัวเลือกให้มีความเป็นเอกพันธ์ด้านโครงสร้าง เช่น

6. เขียนตัวเลือกให้มีความเป็นเอกพันธ์ด้านทิศทาง เช่น

7. การเรียงลำดับตัวเลือก ควรเรียงลำดับตามตรรกะ เช่น เรียงจากเหตุการณ์ที่เกิดก่อนไปหลัง หรือ

เรียงตัวเลขจากน้อยไปมาก หรือมากไปน้อย และเรียงตัวเลือกตามรูปแบบเดียวกันตลอดทั้งแบบสอบ เช่น

8. ไม่ควรใช้คำปฏิเสธทั้งส่วนที่เป็นคำถามและตัวเลือก เช่น

9. เขียนตัวเลือกให้มีความยาวเท่ากัน

10. ใช้ตัวเลือกปลายเปิดให้เหมาะสม ตัวเลือกปลายเปิด ได้แก่ “ถูกทุกข้อ” หรือ “ผิดทุกข้อ” หรือ “ไม่มีคำตอบถูก” ควรใช้ให้สมเหตุสมผล โดยปกติไม่ควรใช้ตัวเลือกประเภทนี้มากเกินไป

11. ใช้การสุ่มตัวเลือกที่เป็นคำตอบที่ถูกต้อง เพื่อช่วยกระจายตัวเลือกที่เป็นคำตอบที่ถูกให้มีความหลากหลาย

12. หลีกเลี่ยงการเขียนข้อความซ้อนกัน โดยที่ข้อความหนึ่งผิด อีกข้อความหนึ่งถูก ทำให้ผู้ตอบที่รู้ความจริงของข้อความใดข้อความหนึ่ง สามารถตัดสินใจได้ว่าข้อความนั้นผิด เช่น “ฉลามและโลมาเป็นสัตว์เลี้ยงลูกด้วยน้ำนม”

13. ใช้รูปแบบที่ถูกต้องเหมาะสม คือข้อคำถามกับตัวเลือกควรอยู่ในหน้าเดียวกัน

จากบทความ “ข้อสอบที่ดี ใครๆ ก็เขียนได้” ครอบคลุมหลักสำคัญในการทั้งในส่วนที่เป็นทั้งข้อคำถามและตัวเลือก การเขียนข้อสอบที่ดีนั้นไม่ยากอย่างที่คิด นอกจากอาศัยหลักการเขียนแล้วสิ่งหนึ่งที่สำคัญไม่แพ้กันก็คือความใส่ใจ การเขียนแบบของวิศวกรใส่ใจผู้อยู่อาศัยฉันใด การเขียนข้อสอบของครูก็ควรใส่ใจลูกศิษย์ฉันนั้น

เขียนโดย

อรพรรณ แก้วน้อย

อ้างอิง

โชติกา ภาษีผล. (2556). การวัดและประเมินผลการศึกษา. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

เยาวดี รางชัยกุล วิบูลย์ศรี. (2552). การวัดผลและการสร้างแบบสอบผลสัมฤทธิ์. กรุงเทพมหานคร: โรงพิมพ์แห่ง

จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.

Gronlund, N. E. (2009). Assessment of Student Achievement. Boston: Allyn & Bacon.