วิชาการ >> vBlog

หน้าที่ 226 - วิทยาศาสตร์ ใน คำ สำนวน และภาษิตไทย - อย่าเอาพิมเสนไปแลกกับเกลือ (3)

คราวนี้เราจะมีดูเกี่ยวกับเกลือกันให้มากขึ้นอีกสักหน่อยนะครับ เกลือเป็นสารเคมีชนิดหนึ่งที่คนเราคุ้นเคยและอยู่ใกล้ชิดกับชีวิตประจำวันมากที่สุด เกลือที่คนเรารู้จักกันดีที่สุดก็คือ "เกลือแกง" หรือโซเดียมคลอไรด์ (NaCl) ซึ่งมาทั้งในรูปเม็ดและแบบป่น ผลึกเกลือขนาดใหญ่มากๆ ภาพวาดและแบบจำลองคอมพิวเตอร์ของโครงสร้างภายในผลึกเกลือ มีความเข้าใจผิดอันหนึ่งที่อาจจะเคยได้ยินกันตั้งแต่สมัยเด็กเล็กๆก็คือ "เกลือสินเธาว์" มีไอโอดีนน้อยกว่า "เกลือสมุทร" ทั้งๆ ที่อันที่จริงแล้ว มีนักวิจัยจากมหาวิทยาลัยไปทำการตรวจสอบแล้วพบว่า มีปริมาณไอโอดีนใกล้เคียงกันคือ 2-5 ไมโครกรัมในเนื้อเกลือ 1 กิโลกรัม เนื่องจากเราทานเกลือกันวันละราว 1 ช้อนชาหรือ 5 กรัม แต่เราต้องการไอโอดีนเฉลี่ยวันละ 150 ไมโครกรัม จึงทำให้ต้องมีการเติมไอโอดีนเพิ่ม เรียกเกลือที่ได้ว่า "เกลือเสริมไอโอดีน" แม้ว่าในระยะหลังจะมีการรณรงค์ให้ลดการบริโภคเกลือ เพราะพบว่าการบริโภคเกลือแบบ NaCl ในปริมาณที่มากเกิน อาจเกี่ยวข้องกับโรคความดันโลหิตสูง ทำให้มีการพัฒนาเกลือแบบอื่นๆ เช่น KCl เข้ามาเป็นส่วนผสม (ลองสังเกตองค์ประกอบของ "น้ำปลาซอง" สำหรับผู้ป่วยในโรงพยาบาลดูนะครับ) เพราะพบว่าส่งผลกระทบน้อยกว่า แต่การขาดไอโอดีนก็ทำให้เป็นโรคคอหอยพอกและอาจส่งผลร้ายแรงต่อระดับสติปัญญาของเด็กในครรภ์และเด็กเล็กได้ ดังนั้น เกลือจึงมีความสำคัญเป็นอย่างยิ่งกับชีวิตของเรา! ภาพถ่ายผลึกเกลืออาศัยเทคนิคต่างๆกัน ในสมัยโบราณ เกลือก็เป็นสิ่งที่หาได้ยากเช่นกัน ในสมัยอยุธยา เกลือมีความสำคัญขนาดที่มีการตราไว้ว่าห้ามส่งขายต่างประเทศ เพราะเป็น "ยุทธปัจจัย" สำคัญ เช่นเดียวกับข้าวและปลา (ต่างกับสมัยนี้แบบหน้ามือกับหลังมือ) ในสมัยโรมัน มีหลักฐานว่าอาณาจักรเคยจ่ายค่าจ้างส่วนหนึ่งให้กับทหารในกองทัพในรูปของเกลือด้วย ... นักภาษาศาสตร์สันนิษฐานว่า คำว่า "salary" ที่แปลว่า เงินเดือน นั้น น่าจะมาจากรากศัพท์คำว่า "salt" ที่แปลว่า "เกลือ" นี่เอง ไม่ว่าจะพิมเสนหรือเกลือต่างก็มีความสำคัญเป็นอย่างยิ่ง โดยเฉพาะเกลือ ถือว่าเป็นสารที่จำเป็นต่อชีวิตเลยทีเดียว ... ดังนั้น หากมีใครอยากจะเอาเกลือมาแลก และคุณมีพิมเสนมากพอ - ก็แลกไปเถอะครับ นำชัย http://www.biotec.or.th/Guru/ 9 พ.ย. 2550 ปล. จากบริบททางประวัติศาสตร์ทำให้สันนิษฐานได้ว่า ภาษิต "อย่าเอาพิมเสนไปแลกกับเกลือ" นี้น่าจะเกิดขึ้นมาไม่นานนัก ... คือ เกิดขึ้นในสมัยเมื่อการผลิตเกลือเป็นเรื่องง่ายๆ และเกลือมีราคาถูกลงมากแล้ว ส่วนภาษิตที่ว่า "จงรักษาความดีเหมือนเกลือรักษาความเค็ม" นั้น ไม่แน่ใจว่าคนที่คิดขึ้นมานั้นเป็น "คนเค็ม" หรือเปล่า (หุ หุ หุ)

<<< หน้าก่อนนี้ (หน้า 225)

หน้าถัดไป (หน้า 227) >>>

^*หมายเหตุ งานเขียนชิ้นนี้ ได้รับการคุ้มครองสิทธิตามพระราชบัญญัติคุ้มครองสิทธิทางปัญญา โดยลิขสิทธิเป็นของผู้เขียน ที่ให้เกียรตินำเผยแพร่ผ่าน วิชาการ.คอม เรามีความยินดีและอนุญาตให้ทำซ้ำหรือเผยแพร่ต่อเพื่อประโยชน์ทางการศึกษาเท่านั้น กรุณาให้เกียรติผู้เขียน โดยอ้างชื่อผู้เขียนและ วิชาการ.คอม (www.vcharkarn.com) ทุกครั้งที่ทำการเผยแพร่ต่อ ห้ามนำส่วนหนึ่งส่วนใดไปเผยแพร่ต่อในสื่อที่เอื้อประโยชน์ทางธุรกิจก่อนได้รับอนุญาต ขอขอบคุณที่ร่วมกันช่วยสร้างให้สังคมไทยเป็นสังคมแห่งปัญญา

นำชัย ชวนคิด ฝัน และสรรค์สร้างสังคมไทย [21,603,148]

โครงการกาลาปากอส (Galapagos Project) [28,501]