นำชัย ชวนคิด ฝัน และสรรค์สร้างสังคมไทย
วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี ภูมิปัญญา ความหรรษา และคุณค่าของชีวิต
post ครั้งแรก: Tue 16 January 2007, 5:03 pm ปรับปรุงล่าสุด: Sat 3 April 2010, 6:00 am
อยู่ในส่วน: ไม่ได้ระบุว่าให้อยู่ห้องใด
สุดสัปดาห์ที่ผ่านมา ได้พบเรื่องเกี่ยวกับระบบการศึกษาไทยอยู่ 2 เรื่องโดยบังเอิญ จะขอเล่าเรื่องแรกก่อน
ขอถามก่อนว่า มีใครได้มีโอกาสดูรายการ The Icon ปรากฏการณ์คน ทางช่อง 9 ตอนสี่ทุ่ม ของคืนวันศุกร์ที่ผ่านมา (26 ม.ค. 2550) บ้าง รายการตอนนี้ คุณสัญญา คุณากร ได้เชิญคุณมีชัย วีระไวทยะ มาสัมภาษณ์ เพราะไปสะดุดตาเข้ากับบทความใน Time Magazine ที่ยกย่องให้คุณมีชัย เป็น 1 ใน Asian Heroes ในรอบ 60 ปีที่ผ่านมา
ที่น่าภูมิใจยิ่งกว่านั้นก็คือ คนไทยอีกคนหนึ่งที่อยู่ในรายชื่อด้วยคือ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว (เป็นบุญบารมีแก่คนไทยโดยแท้ ขอทรงพระเจริญ)
ในรายการ (ซึ่งผมแนะนำเป็นอย่างยิ่ง อยากให้เยาวชนได้ดูกันมากๆ เพื่อเรียนรู้คนและวิธีการดำเนินชีวิต รวมไปถึงหาแรงบันดาลใจ) มีเรื่องน่าสนใจอยู่มาก แต่โดยสรุปก็คือ คุณมีชัย จับงานที่เกี่ยวข้องกับ การพัฒนาคน และหนึ่งในนั้น แต่ค่อนข้างใหม่เป็นงานใหม่สักหน่อยคือ คุณมีชัยได้ไปผลักดันให้มีการสร้าง โรงเรียนต้นแบบ ซึ่งได้ผลลัพธ์ที่น่าตื่นเต้น ฝรั่งมังค่ามาเห็นเข้า ก็ยกย่องว่าเป็นโรงเรียนที่มีมาตรฐานสูงมาก ช่วงหนึ่งของรายการคุณมีชัยเล่าว่า เด็กในโรงเรียนนี้เก่งขนาดสามารถไปสอนเด็กโรงเรียนอื่น ที่เรียนอยู่ในระดับเดียวกันได้เลยทีเดียว!
โรงเรียนที่ว่านี้ไม่ได้อยู่ที่ใจกลางเมือง แต่อยู่ชนบทห่างไกล และค่อนข้างยากจนแห่งหนึ่งของประเทศ นั่นก็คือ อยู่ที่ จ. บุรีรัมย์ หลักการของการจัดการที่คุณมีชัยได้เล่าให้ฟังน่าสนใจมาก สรุปกว้างๆ คือ ผู้ปกครองต้องมีส่วนร่วมอยู่มาก และบางครั้งเมื่อเด็กได้เรียนส่วนที่ผู้ปกครองเองก็ไม่เคยรู้ เช่น ภาษาอังกฤษ ก็เป็นส่วนหนึ่งของการเรียนรู้ที่เด็กต้องกลับไปสอนผู้ปกครองที่บ้านด้วย!
หัวใจอีกห้องหนึ่งของการเรียนที่นี่ก็คือ เด็กมีโอกาสที่จะเลือกเรียนในเรื่องที่ตัวเองอยากเรียนด้วย (ในระดับหนึ่ง ไม่ใช่ทั้งหมด) ครูต้องทำหน้าที่เตรียมเรื่องที่เด็กอยากรู้ และเรียนรู้เพิ่มเติมไปกับเด็กด้วย
ดูเหมือนเด็กๆ จะเรียนกันอย่างมีความสุข (ตรงนี้เป็นโจทย์ปัญหาที่สำคัญมากครับ ... ทำอย่างไรเด็กๆ จึงจะเรียนอย่างมีความสุข)
นี่ไม่ใช่ครั้งแรกที่ผมได้ยินว่า มีผู้พยายามสร้างและพัฒนาโรงเรียนที่อาจเป็นต้นแบบ ได้ดีกว่าระบบโรงเรียนและการเรียนการสอนที่โรงเรียนแทบทั้งหมดของไทยเป็นอยู่ ผมเคยได้ยินได้ฟังเรื่องโรงเรียนที่ อ.วิโรจน์ ตันตราภรณ์ อดีตประธานคณะอนุกรรมการสร้างความตระหนักด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เล่าไว้ว่าท่านไปช่วยทำหลักสูตร (อ.วิโรจน์ บอกว่าโรงเรียนนี้สอนเด็กอนุบาลและประถมให้เรียน ควอนตัมฟิสิกส์ ด้วยการปฏิบัติ) ยังมีโรงเรียนที่สอนด้วยวิธีพิเศษต่างจากโรงเรียนทั่วไปที่คุณ ทนง โชตสรยุทธ์ CEO บริษัทซีเอ็ดยูเคชั่น กำลังปลุกปั้นอยู่ ฯลฯ หรือเรื่องของโรงเรียนแห่งหนึ่งที่ จ. ประจวบคีรีขันธ์ ที่บริหารได้อย่างประสบความสำเร็จ แบบแทบไม่ต้องพึ่งงบประมาณจากรัฐเลย จนชาวต่างประเทศต้องเป็นฝ่ายมาดูงานว่า ท่านผู้อำนวยการโรงเรียนทำได้อย่างไร
ถ้าหาชื่อเจอ จะนำมาเขียนบอกไว้ด้วยนะครับ บังเอิญผมเป็นคนจำรายละเอียดไม่ค่อยเก่งครับ เขียนลงไปเดี๋ยวจะผิดพลาดเสียเปล่าๆ
เคยได้ยินมานานแล้วว่า มีผู้กล่าวว่า ความจำเป็น เป็นมารดาของการประดิษฐ์ ผมกำลังคิดว่า ความจำเป็นหรือความต้องการจะได้โรงเรียนดีๆ ที่เด็กไทยสามารถร่ำเรียนอย่างมีความสุข กำลัง ให้กำเนิด โรงเรียนดีๆ อยู่ตามที่ต่างๆ ทั่วประเทศ
คำถามที่สำคัญน่าจะเป็นว่า ทำอย่างไรจึงจะมีโรงเรียนดีๆ เพิ่มขึ้นอย่างเป็นระบบมากกว่าปล่อยไปตามยถากรรม?
นำชัย
จันทร์ 29 ม.ค. 2550