นักวิจัยเผยว่า พวกเราเข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างผู้ล่าและผู้ถูกล่าเพิ่มขึ้น จากการทดลองที่ออกแบบมาเพื่อดูระบบการป้องกันตัวของผีเสื้อ

โดยนักวิจัยได้สังเกตพฤติกรรมของนกติ๊ดใหญ่ (Great-tit) ในการกินเหยื่อจำลองเพื่อที่จะดูว่าเหยื่อจะมีการวิวัฒนาการอย่างไรในการป้องกันตัว

แมลงจำพวกผีเสื้อบางชนิด จะมีจุดหรือลวดลายบางอย่างที่จะบอกว่า “ตัวฉันมีพิษนะ” ซึ่งจะทำให้ผู้ล่าไม่กล้าที่จะกิน เป็นการป้องกันตัวแบบหนึ่ง แต่อย่างไรก็ตามมันจะมีผีเสื้อบางประเภทที่วิวัฒนาการร่วมมาด้วยกัน ในการเลียนแบบลายที่บอกว่ามีพิษไปซะเลย เพื่อเป็นการป้องกันตัวเองไปด้วย ซึ่งแบบนี้เราเรียกว่า Mimicry ครับ และนี่เป็นตัวอย่างของ Mimicry ครับ

หลายสปีชีส์มีการเลียนแบบลวดลายของตัวต่อ(A-B)

(A) Dolichovespula media; (B) Polistes spec.; (C) Eupeodes spec.; (D) Syrphus spec; (E) Helophilus pendulus; (F) Clytus arietes

โดย C-F เป็น Hoverfly ที่เลียนแบบตัวต่อ โดยปรับรูปร่างปีกและร่างกาย ความยาวของหนวดพฤติกรรมการบิน และลายบนตัว

ซึ่งนักวิทยาศาสตร์จากเมืองลิเวอร์พูลโดยความร่วมมือของมหาวิทยาลัย Jyväskylä ในฟินแลนด์ได้ทดสอบว่าระหว่างสปีชีส์ต้นแบบที่มีพิษกับตัวเลียนแบบที่ไม่มีพิษ ใครจะได้ประโยชน์กว่ากัน

Hannah Rowlands อธิบายว่า “การศึกษาที่ผ่านๆ บอกว่า ความสัมพันธ์ระหว่าง 2 สปีชีส์นี้เป็นแบบ Parasitic นั่นก็คือมีฝ่ายหนึ่งเสียประโยชน์และอีกฝ่ายได้ประโยชน์ (+ -) ซึ่งสปีชีส์ที่อร่อยจะได้ประโยชน์ไปฝ่ายเดียวในการเลียนแบบสปีชีส์ที่รสไม่อร่อย” ซึ่งนักวิทยาศาสตร์ก็บอกว่าผู้ล่าอาจจะเกิดความสับสนว่าสปีชีส์ไหนกินได้และกินไม่ได้ จึงทำให้สุดท้ายกินสปีชีส์ที่รสชาติไม่อร่อยไปมากกว่าที่มันควรจะเป็น

“เราค้นพบว่าผีเสื้อที่นำมาทดลองทั้ง 2 ชนิดไม่ส่งผลเสียซึ่งกันและกัน และยังให้ประโยชน์ซึ่งกันและกันทั้งคู่อีกด้วย ซึ่งการเลียนแบบกันองทั้งคู่ให้ผลประโยชน์ที่ดีต่อกัน”

เพื่อค้นหาว่าทำไม เขาได้ออกแบบการทดลองขึ้นมาโดยสร้างกรงนกขนาดใหญ่ในร่มขึ้น และศึกษาพฤติกรรมของนกติ๊ดใหญ่ในการเข้าจู่โจมเหยื่อเทียมที่ทำมาจากเม็ดอัลมอนนด์ห่อด้วยกระดาษ

Hannah ได้แบ่งเม็ดอัลมอนด์ออกเป็น 3 ชุด ชุดแรกเคลือบด้วยสารที่มีรสชาติแย่สุดๆ ชุดที่ 2 เคลือบด้วยสารที่รสชาติแย่พอประมาณ ชุดที่ 3 ไม่เคลือบสารอะไรเลย ซึ่งนกในกรงรู้จักที่จะหลีกเลี่ยงเหยื่อที่รสชาติแย่สุดๆ ได้เร็วกว่าเหยื่อที่รสชาติแย่กลางๆ

ซึ่งถึงแม้ว่าสปีชีส์ที่อร่อยจะได้ประโยชน์อยู่ก็ตาม แต่ในที่สุดนกก็รู้จักเรียนรู้ที่จะไม่กินเหยื่อที่รสชาติไม่ดี โดยการเลิกกินเหยื่อทุกแบบไปเลย

“เราสามารถประยุกต์การทดลองไปใช้กับแมลงชนิดอื่นที่ใช้การ mimic แบบนี้ได้เช่นเดียวกัน ทำให้เราสามารถเข้าใจได้ว่าทำไมสปีชีส์หนึ่งถึงไปเลียนแบบสปีชีส์อื่นได้”

ที่มา

University of Liverpool (2007, July 11). Mimicry: Research Ends Debate Over Benefits Of Butterfly Defenses. ScienceDaily. Retrieved February 28, 2008, from http://www.sciencedaily.com­ style="FONT-SIZE: 1pt; COLOR: black; FONT-FAMILY: Arial"> /releases/2007/07/070705101502.htm

นกติ๊ดใหญ่ - http://www.zyworld.com/NAKARIN/HTMLgreattit.htm

Mimicry - http://en.wikipedia.org/wiki/Mimicry

gik_ravicha
ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 14 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 162 ดวง - โหวตเพิ่มดาว