สัตว์ชนิดแรกบนโลกกลับกลายเป็นสัตว์ที่ดูมีความซับซ้อนมากกว่าอย่าง หวีวุ้น (Comb jelly) แทนที่จะเป็นสัตว์ที่มีระบบเรียบง่ายอย่างฟองน้ำ ตามรายงานข่าวที่ช็อกนักวิทยาศาสตร์ทั่วโลก เนื่องจากไม่ได้คาดคิดมาก่อนเลยว่าสิ่งมีชีวิตที่เกิดขึ้นในครั้งแรกจากมีความซับซ้อนขนาดนี้

หวีวุ้น (Comb jelly)  เป็นแพลงก์ตอนสัตว์ถาวรกลุ่มเล็กๆ  กลุ่มหนึ่งที่พบเฉพาะในทะเล มีลักษณะคล้ายแมงกะพรุนหรือ cnidarians  คือมีลำตัวใส แต่รูปทรงลำตัวหวีวุ้นจะแปลกออกไป ชนิดที่พบบ่อยมีรูปร่างคล้ายลูกแพร์ ลักษณะที่สำคัญประจำกลุ่มคือ มีแผ่นหวีที่ช่วยให้หวีวุ้นเคลื่อนที่ไปมาได้อย่างมีประสิทธิภาพในทะเล หวีวุ้นเป็นนักล่าที่ดุร้าย โดยใช้แส้เส้นยาวๆ 2 เส้น เป็นเครื่องมือจับเหยื่อส่งเข้าปาก บนแส้ทั้งสองมีกาวที่มีคุณสมบัติเป็นเลิศซึ่งสามารถดักจับเหยื่อ คล้ายกับทำให้เกิดอาการชาและติดแน่นบนแส้  ลำตัวหวีวุ้นประกอบด้วยเซลล์ที่เปล่งแสงเรืองอย่างสวยงามในยามค่ำคืน ซึ่งเป็นคุณสมบัติอีกข้อหนึ่ง ที่ช่วยล่อเหยื่อให้ติดกับได้ดี (ข้อมูลจากหนังสือ: จากยอดเขาถึงใต้ทะเล ฯ เรียบเรียงโดย ศาสตราจารย์ ลัดดา วงศ์รัตน์ แห่งภาควิชาชีววิทยาประมง คณะประมง  มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ )

การค้นหาสัตว์ชนิดแรกในโลกทำได้เพียงแค่การคาดเดาจากซากฟอสซิลและศึกษาจากสัตว์ที่ใกล้เคียงกันในปัจจุบัน เพื่อที่จะลงรายละเอียดให้ลึกกว่านั้น พวกเขาวิเคราะห์ข้อมูลทางพันธุกรรมจำนวนมาก เพื่อจะหาส่วนที่แยกสายวิวัฒนาการไปในช่วงแรกๆ ของสายวิวัฒนาการ

สายวิวัฒนาการจะแบ่งการวิวัฒนาการเป็นลำดับขั้น โดยดูจากความสัมพันธ์กับกลุ่มสิ่งมีชีวิตอื่นๆ และจะแสดงว่ากลุ่มไหนที่แยกตัวออกมาจากสายวิวัฒนาการก่อน

น่าตกใจจริงๆ ที่การศึกษาใหม่นี้พบว่า หวีวุ้น เป็นสัตว์จำพวกแรกที่แยกออกมาจากต้นสายวิวัฒนาการ ไม่ใช่สัตว์ที่มีความซับซ้อนน้อยอย่างฟองน้ำ ซึ่งเป็นทฤษฏีที่เชื่อมาโดยตลอด

“มันเป็นเรื่องที่ช็อกมากจริงๆ” Casey Dunn สมาชิกของทีมวิจัยจากมหาวิทยาลัย Brown ใน Rhode Island กล่าว “ตอนแรกเรานึกว่าเรื่องน่าตกใจนี้เกิดมาจากความผิดพลาดอะไรมากๆ บางอย่าง”

ซึ่งทางทีมวิจัยได้เช็คผลการทดลองซ้ำอีกหลายครั้ง แต่ทุกครั้งก็ได้ผลออกมาเหมือนเดิม หวีวุ้นคือสัตว์ที่แยกสายออกมาตัวแรก ซึ่งรายละเอียดผลการทดลองตีพิมพ์ในวารสาร Science ซึ่งก็ต้องมีการตรวจความถูกต้องก่อนตีพิมพ์

การค้นพบนี้ไม่ได้ถูกคาดไว้ก่อนเลย เพราะนักชีววิทยาวิวัฒนาการคิดว่า สัตว์ที่มีความซับซ้อนน้อยจะแยกสายวิวัฒนาการออกมาก่อน ซึ่ง Dunn อธิบายว่า มี 2 กรณีที่หวีวุ้นจะเป็นสัตว์ที่แยกสายออกมาก่อน คือ 1. หวีวุ้นแยกสายวิวัฒนาการเป็นอิสระอย่างไม่เกี่ยวข้องกับสัตว์อื่น หลังจากแยกสายวิวัฒนาการออกมา และสร้างสายของมันเอง

และ 2. ฟองน้ำพัฒนาโครงร่างที่มีความซับซ้อนน้อยออกมาจากสิ่งมีชีวิตที่มีความซับซ้อนมากกว่า ซึ่งทั้ง 2 กรณีก็ช่วยยืนยันได้ว่า การวิวัฒนาการไม่จำเป็นต้องพัฒนาจากสัตว์ที่โครงสร้างซับซ้อนน้อยไปยังสัตว์ที่มีโครงสร้างซับซ้อนมาก

แม้ว่านักวิทยาศาสตร์สามารถบอกได้ว่าสัตว์พวกใดแตกสายวิวัฒนาการออกมาก่อน แต่พวกเขาไม่สามารถบอกเวลาที่ชัดเจนได้ว่าหวีวุ้นแตกสายออกไปเมื่อไร “โชคไม่ดีเลย ที่เราไม่มีฟอสซิลของหวีวุ้นที่เก่าแก่ที่สุด ดังนั้น เราจึงไม่สามารถบอกได้ว่าหวีวุ้นช่วงแรกแตกสายวิวัฒนาการออกไปช่วงไหน” Dunn กล่าว

แต่ถึงแม้หวีวุ้นจะเป็นสัตว์ที่พบได้ปกติในทะเลปัจจุบัน แต่ว่ารูปร่างของมันเปลี่ยนแปลงไปจากบรรพบุรุษอยู่มากทีเดียว

Dunn และทีมหวังว่า ด้วยกลยุทธของพวกเขา เราจะสามารถเติมช่องว่างต่างๆ ที่มีอยู่ในสายวิวัฒนาการได้ รวมถึงหลายๆ สปีชีส์ในปัจจุบันด้วย

หวีวุ้น (Comb jelly) เป็นเรื่องน่าตกใจมาก ที่จากการจัดการสายวิวัฒนาการพบว่าเป็นสัตว์ชนิดแรกของโลก Credit: Casey Dunn

รูปสายวิวัฒนาการเก่า แสดงให้เห็นว่าเป็นที่เชื่อมาตลอดว่าฟองน้ำ (Porifera) เกิดขึ้นมาก่อน หวีวุ้น (Cnidaria) ที่มา http://cas.bellarmine.edu/tietjen/Ecology/se2597621003.gif

ที่มา

http://www.livescience.com/animals/080410-first-animal.html

เพิ่มเติม

http://www.rspg.org/plankton1/plankton03.htm

http://cas.bellarmine.edu/tietjen/Ecology/se2597621003.gif

gik_ravicha
ร่วมแบ่งปันความรู้และความเห็นแล้ว 14 ครั้ง - ได้รับดาวแล้ว 162 ดวง - โหวตเพิ่มดาว