ดุสิตธานี

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 1 18 ก.ค. 2548 (21:28)
ผมคิดว่าเป็นเรือนจริงครับ เพราะถามช่างที่เขารับไปบูรณะซ่อมใหม่เขาขูดดูถึงสีเดิม จึงคิดว่าน่าจะใช่ ผมต้องไปถามผู้บังคับบัญชาดูก่อนนะครับ



เรือนอื่นๆ ไม่แน่ใจครับ ที่หอวชิราวุธฯ เป็นของจำลองหรือของจริง คงต้องรอเจออาจารย์ V_mee ก่อนจะลองถามท่านดู



ยังไงก็ขอบคุณอาจารย์ที่ช่วยนำร่องให้ ยิ่งได้ข้อมูลที่หลากหลายมุมยิ่งดี จะเป็นประโยชน์แก่เยาวชนคนรุ่นหลังได้ทราบถึงสาเหตุลึกๆ ของการมีดุสิตธานีครับ

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 2 18 ก.ค. 2548 (21:45)
เรือนจำลอง ดิฉันหมายถึง miniature mansion น่ะค่ะ

ขอโทษใช้ภาษาไม่ชัดเจน จะเรียกบ้านตุ๊กตามันก็ไม่ใช่บ้านของเล่น



คือไม่ได้หมายถึงเรือนที่จำลองจากเรือนจริงที่ดุสิตธานี



เรือนมหิธรที่บ้านท่านม.ล.ปิ่น เป็นของแท้ค่ะ

เรือนที่หอวชิราวุธานุสรณ์ ก็น่าจะเป็นของจริงนะคะ

เพราะนานปีมาแล้ว ม.ล.ปิ่นประกาศหาเรือนในดุสิตธานี ว่า

มีลูกหลานข้าราชการท่านใดที่ยังเก็บรักษาไว้บ้าง

ท่านจะขอมารวบรวมไว้ ก็มีคนส่งมาให้บ้างเหมือนกัน

แต่เรือนหลังงามๆ อย่างที่มีในภาพถ่าย ดิฉันยังไม่เคยเห็น



สาเหตุลึกๆของดุสิตธานี ก็คือการปลูกฝังระบบประชาธิปไตย

ไม่ใช่เล่นของเล่น

น่าเสียดายที่ไม่มีการสานต่อ

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 3 18 ก.ค. 2548 (22:09)
ครับ ถูกต้องของอาจารย์ครับ เที่ยวหน้าจะเอาภาพมาให้ดูครับ คิดว่าไม่ใช่เรือนจำลอง เพราะเป็นความพยายามของคณะกรรมการชมรมฯ ที่เห็นว่าควรจะมีข้อมูลให้บุคคลทั่วไปได้เรียนรู้ (มีหลายคณะที่มาชมพระราชวังฯ แล้วถามถึงที่ตั้งดุสิตธานี พวกวิทยากรอาสาก็ได้แต่ชี้ให้ดูพื้นที่น่ะครับ ตอนนี้เป็นลานสนามหญ้าไปหมดแล้ว)



คืนนี้ขอไปพักผ่อนก่อนครับ ต้องหาข้อมูลประวัติดั้งเดิมของหน่วยงานที่ทำอยู่ด้วยครับ (หินกลิ้งมากๆ เลย)



ขอบคุณอาจารย์อีกครั้งครับ และเรียนเชิญผู้รู้ท่านอื่นด้วยนะครับ

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 4 19 ก.ค. 2548 (08:31)
มารอดูด้วยคนครับ

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 5 19 ก.ค. 2548 (11:33)

ใช่ที่เรือนจำลองหลังเล็ก ๆ ที่อยู่บนตัวพระราชวังพญาไท ที่เหลืออยู่หลังเดียวนั้นด้วยใช่ไหมครับ ที่ตั้งอยู่บนชั้นสองด้านหลัง ๆ ที่ขึ้นบันไดไปน่ะครับผม...

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 6 20 ก.ค. 2548 (06:26)
เรียน อาจารย์เทา และคุณศศิศ ครับ



ผมได้ไปตรวจสอบแล้ว เป็นเรือนจริงตามที่คุณศศิศ ได้ไปเห็นมานั่นแหละครับ แต่ตอนนี้นำไปบูรณะซ่อมใหม่อยู่ เมื่อเสร็จแล้วจะนำมาตั้งแสดงห้องที่ทำเป็นนิทรรศการ ชั้น 2 เป็นหลังเดียวกับของ ม.ล.ปิ่น ท่านบริจาคให้มาครับ

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 7 20 ก.ค. 2548 (07:29)
มีโครงการจะจำลองหมู่บ้าน จากภาพถ่ายดุสิตธานีไหมคะ

มาตั้งเป็นนิทรรศการให้เยาวชนได้ชมกัน



ปัจจุบันมีมืออาชีพทำ miniature หลายเจ้าด้วยกัน

น่าจะรับทำได้ด้วยราคาไม่แพงเท่ากับสมัยรัชกาลที่ 6

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 8 20 ก.ค. 2548 (19:57)
บทความของคุณเทาชมพู เรื่อง ดุสิตธานี ได้ถูกนำมาใส่ไว้ในระบบใหม่เรียบร้อยแล้วค่ะ แฟนๆของอาจารย์ติดตามได้ง่ายขึ้นแล้ว (ตอนนี้อยู่ที่หน้าแรก หรือ จากหน้าเรือนไทยก็ได้)



ลิงค์ด้านล่างนี้ค่ะ
http://www.vcharkarn.com/include/article/showarticle.php?Aid=246

(เมืองเล็กๆคล้ายเมืองตุ๊กตาประกอบด้วย พระราชวัง ศาลารัฐบาล วัดวาอาราม อาคารกลุ่ม บ้านใหญ่ และ บ้านน้อย ประมาณเกือบสองร้อยหลัง สร้างด้วยฝีมือประณีตบรรจงเห็นรายละเอียดปลีกย่อย)

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 9 20 ก.ค. 2548 (23:13)
ก็มีแนวความคิดที่จะทำเหมือนกัน ติดขัดก็ที่งบประมาณที่จะนำมาทำครับ เพราะไม่ได้ใช้เงินจากทางราชการ เป็นเงินจากมูลนิธิหรือมีผู้บริจาค หรือจากการจัดกิจกรรมหารายได้น่ะครับ เลยลำบากหน่อย คงจะเป็นลักษณะนิทรรศการประกอบเทคโนโลยีการนำเสนอสมัยใหม่เข้ามาช่วยด้วยไปก่อน เพราะคณะกลุ่มผู้ทำงานนั้นไม่ได้รับสินจ้างรางวัลใดๆ ครับ ช่วยกันทำ มีคุณหมอหลายๆ ท่านเป็นหัวเรี่ยวหัวแรงและสายอาชีพอื่นก็มี ผมเองก็ไม่ได้เป็นกรรมการหรือสมาชิกของชมรมฯ ครับ ช่วยเขาครับ บางทีเข้ามาทำงานเกี่ยวกับประวัติศาสตร์โบราณคดีนี่ก็มีความสุขดีเหมือนกัน มันเกิดจินตนาการดีครับ เดี๋ยวนี้เป็นแฟนรายการวิทยุของอาหม่อมถนัดศรีฯ งอมแงมเลยครับ ท่านชอบเอาเรื่องเก่าๆ หลากหลายเรื่องมาเล่าให้ฟังประจำ

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 10 20 ก.ค. 2548 (23:26)

เอาภาพพระราชวังพญาไทมาให้ชมกันครับ (ภาพสมัยเก่า)

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 11 21 ก.ค. 2548 (07:17)
ช่วยบอกคลื่นและเวลารายการวิทยุของคุณชายถนัดศรีด้วยได้ไหมคะ

เผื่อคนอ่านเว็บนี้จะได้ตามไปฟังกันบ้าง

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 12 22 ก.ค. 2548 (09:04)
FM 102 ขส.ทบ. (กรมขนส่งทหารบก) ของคุณชายถนัดศรี เวลาประมาณ 4 โมงเย็น วันจันทร์ ถึง วันศุกร์ วันเสาร์ ผมไม่แน่ใจ เพราะไม่ได้ฟังทุกวันแล้วแต่ว่าโอกาสจะอำนวย และต่อด้วยรายการของ อธิบดีกรมการขนส่งทางบก ท่านปัจจุบัน คุณปิยะพันธ์ จัมปาสุต ดำเนินรายการ ก็ดีสัพเพเหระมีสาระน่าฟังเช่นกันครับ เวลาประมาณ 5 โมงเย็น สถานีเดียวกันครับ ฟังแล้วเพลิดเพลิน มีความสุข ได้ความรู้ด้วย

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 13 26 ก.ค. 2548 (17:57)
ขออนุญาตชี้แจงเพราะถูกพาดพิง (ล้อเล่นครับ)

เรื่องเรือนมหิธรนี้เป็นเรือนเดิมของเจ้าพระยามหิธร (ลออ ไกรฤกษ์) บิดาของท่านผู้หญิงดุษฎีมาลา มาลากุล ซึ่งเดิมเคยตั้งอยู่ที่ดุสิตธานี ท่านผู้หญิงดุษฎีเคยเล่าไว้ว่า ก่อนหน้านั้นท่านบิดาเคยมีเรือนอยู่แล้วหลังหนึ่ง แต่ไม่สมเดียรติยศเจ้าพระยาราชเลขาธิการซึ่งเป็นตำแหน่งเทียบเท่าเสนาบดี จึงได้ช่างจัดทำบ้านนี้ขึ้นสิ้นเงินไปถึง ๓,๐๐๐ บาท (นับว่าแพงมากๆ เพราะเงินเดือนเสนาบดีในเวลานั้นยังอยู่ที่พันบาทเศษอย่างมากก็สองพันเศษ)

เมื่อท่านผู้หญิงดุษฎีมาลาถึงแก่อนิจกรรม และได้ทำพินัยกรรมถวายบ้านที่สุขุมวิท ซอย ๑๑ แด่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ด้วยความที่เกรงว่า บ้านหลังนี้อาจจะถูกทอดทิ้งให้ชำรุดเสียหายไป ผมจึงได้ติดต่อขอบ้านหลังนี้จากทายาทของท่านผู้หญิง (คุณหญิงชฎา วัฒนศิริธรรม) ไปเก็บรักษาไว้ที่พระราชวังพญาไท ซึ่งก็ได้รับความกรุณาจากทายาททุกท่านด้วยดี เมื่อได้รับมอบมาแล้วก็ได้ขอให้นายช่างศิลปกรรมจากฝ่ายช่างสิบหมู่ กรมศิลปากร จัดการบูรณะโดยขูดชั้นสีออกจนถึงเนื้อไม้ แล้วทาสีชั้นแรกซ้ำลงไปโดยคงปล่อยเนื้อไม้ไว้ตามสภาพเดิม แต่ได้มีการซ่อมบานพับประตูหน้าต่างโดยการใช้ลวดทองเหลืองมาพับเป็นบานพับแทนของเดิมที่ชำรุด และตามที่คุณจ่าโปนบอกไว้ในความเห็นที่๖ ว่า "ตอนนี้นำไปบูรณะซ่อมใหม่อยู่ เมื่อเสร็จแล้วจะนำมาตั้งแสดงห้องที่ทำเป็นนิทรรศการ ชั้น 2" นั้น ผมไม่ทราบข่าวเลย เพราะตั้งแต่ได้รับเลื่อนขึ้นเป็นที่ปรึกษาชมรมฯ เมื่อเดือนเมษายนปีที่แล้วก็เลยไม่ค่อยได้แวะเข้าไปที่พระราชวังบ่อยนัก ครั้งสุดท้ายที่ได้เห็นอาคารนี้ คือ เมื่อวันที่ ๑๕ พฤษภาคม ๒๕๔๘ ครับ

ที่ถามว่า ยังมีอาคารอื่นของดุสิตธานีเหลืออยู่หรือไม่ ขอเรียนว่า ยังคงมีอยู่ครับ ท่านหม่อมหลวงปิ่น มาลากุล ได้ตามเก็บซากอาคารต่างๆ (ที่ผมใช้คำว่าซากเพราะชำรุดมากเหลือเกิน)เหล่านั้นมาได้จำนวนหนึ่งรวมทั้งสิ้น ๒๙ หลัง จากนั้นท่านได้มอบหมายให้กรมศิลปากรช่วยบูรณะซ่อมแซมให้สมบูรณ์ดังเดิมมากว่าสิบปี สิ้นเงินงบประมาณเกือบสองล้านบาท ขณะนี้มูลนิธิพระบรมราชานุสรณ์ พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ในพระบรมราชูปถัมภ์ โดยคุณหญิงสุชาดา ถิระวัฒน์ รองประธานกรรมการมูลนิธิฯ ได้จัดให้มีการจำลองภูมิทัศน์ของดุสิตธานีบางส่วนขึ้นที่หอวชิราวุธานุสรณ์ ชั้นที่ ๔ แล้วนำเอาคารดุสิตธานีที่บูรณะแล้วไปจัดแสดงในสภาพใกล้เคียงของเดิมมากที่สุด การดำเนินงานในส่วนนี้ใกล้จะแล้วเสร็จคาดว่าจะมีพิธีเปิดเนื่องในการฉลองพระชนมายุ ๘๐ พรรษา สมเด็จพระเจ้าภคินีเธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี องค์ประธานกรรมการมูลนิธิพระบรมราชานุสรณ์ฯ (แต่จะเป็นเมื่อไรยังไม่ทราบ เพราะขณะนี้ผมไม่ได้รับเชิญให้เกี่ยวข้องกับโครงการนี้แล้ว)

ส่วนโครงการพิพิธภัณฑ์ดุสิตธานี ณ พระราชวังพญาไทนั้น ได้มีการหารือกันในหมู่คณะทำงานเตรียมการจัดตั้งพิพิธภัณฑ์มาระยะหนึ่งแล้ว แต่ปัญหาสำคัญคือ ยังขาดงบประมาณที่จะดำเนินการ จึงยังไม่มีความคืบหน้าอะไร ส่วนเรื่องการฟื้นฟูดุสิตธานั ณ สถานที่เดิมนั้น ก็มีความคิดกันว่า อาจจะมีการลอกหญ้าและทรายที่ถมอยู่นั้นออก เพื่อแสดงให้เห็นแนวถนนและคลองต่างๆ ในดุสิตธานีของเดิม แล้สค่อยระดมทุนจำลองอาคารมาตั้งไว้ในบางตำแหน่งตามกำลังทุนทรัพย์ ทั้งหมดนี้ยังเป็นความฝันอยู่นะครับ ตราบที่ยังมีลมหายใจอยู่ก็คงจะต้องหาวิธีสนองพระเดชพระคุณไปจนเต็มกำลัง แต่จะทำได้แค่ไหนก็ยังไม่ทราบ

สำหรับท่านที่สนใจภาพถ่ายดุสิตธานีนั้น ครั้งหนึ่งหม่อมเจ้าหัชชากร วรวรรณ ได้ทรงถ่ายภาพดุสิตธานีในมุมมองต่างๆ เก็บไว้กว่า ๘๐ ภาพ หม่อมหลวงปิ่น มาลากุล ได้กรุณาอธิบายภาพนั้นไว้จำนวนหนึ่ง แต่ที่ไม่มีคำบรรยายนั้นอีกจำนวนหนึ่ง ขณะนี้กำลังปรึกษากับผู้จงรักภักดในเบื้องพระยุคลบาทที่จะรวบรวมภาพเหล่านั้นแล้วจัดพิมพืออกจำหน่ายแก่ผ฿สนใจต่อไปครับ

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 14 26 ก.ค. 2548 (18:16)

ตามอ่านด้วยความสนใจค่ะ ถามคุณ V_mee เรื่องสร้างดุสิตธานีไว้ตรงที่เดิม เป็นที่กลางแจ้ง แดดและฝนจะทำให้บ้านที่เหลืออยู่ชำรุดทรุดโทรมลงไปเร็วหรือเปล่าคะ เทียบกับการจัดไว้ในห้องใดห้องหนึ่ง ในพระราชวัง อาจจะรักษาสภาพได้นานกว่า

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 15 26 ก.ค. 2548 (22:42)
ขอบพระคุณครับอาจารย์ V_Mee ที่กรุณาให้ข้อมูล คิดถึงอาจารย์จัง เลยเรียนถามอาจารย์ต่อเลยครับ ผมได้ยินมาว่า อาคารบางส่วนเคลื่อนย้ายไปอยู่ทางเหนือ ไม่แน่ใจว่าจังหวัดใด แว่วๆ ว่าแพร่ หรือ ลำปาง นี่แหละครับ อยากให้อาจารย์ช่วยเล่าให้ฟังด้วยครับ

ความเห็นเพิ่มเติมที่ 16 29 ก.ค. 2548 (09:08)
อาคารที่ว่าเคยไปอยู่ทางเหนือนั้น คืออาคารชุดที่ ท่าน ม.ล.ปิ่น มาลากุล ไปตามคืนมาจากลำพูนครับ ตามที่ท่านเล่าไว้ว่า เมื่อล้นเกล้าฯ รัชกาลที่ ๖ เสด็จสวรรคต พระราชกรณียกิจต่างที่ทรงทำไว้ก็เป็นอันหยุดหมด รวมทั้งดุสิตธานีที่พระราชวังพญาไท ท่านผู้เป็นเจ้าของบ้านต่างๆ ก็มาขนบ้านหลังเล็กๆ ของตนกลับไป บางส่วนซึ่งส่วนใหญ่เป็นบ้านหลวง คือ ส่วนที่เป็นพระราชวังและวังต่างๆ นั้น เจ้าหลวงลำพูนได้ขอไปตั้งเป็นพุทธบูชาที่วัดพระธาตุหลวง คือ วัดพระธาตุหริภุญไชย บางส่วนนำไปเก็บไว้ที่พระที่นั่งอนันตสมาคมชั้นล่าง นอกจากนั้นยังมีบางอาคารที่ถูกสร้างถาวรไว้กับเมืองจำลองดุสิตธานี เช่น ประภาคาร ก็ถูกทิ้งให้ตากแดดตากฝนอยู่ในพื้นที่จนผุพังไปตามกาลเวลาทั้งโดยธรรมชาติและฝีมือมนุษย์

เมื่อเตรียมการฉลองพระบรมราชสมภพครบ ๘ รอบ และ ๑๐๐ ปี เมื่อ พ.ศ. ๒๕๒๐ และ ๒๕๒๔ ท่าน หม่อมหลวงปิ่น มาลากุล จึงได้ไปตามเก็บรวบรวมมาไว้ที่อวชิราวุธานุสรณ์ และมอบให้กรมศิลปากรช่วยบูรณะซ่อมแซมจนกลับมางดงามดังเดิม นอกจากนั้นท่านยังได้เล่าว่า อาคารบางหลังในดุสิตธานีนี้ ล้นเกล้าฯ ทรงใช้นักโทษในคดีกบฏ ร.ศ. ๑๓๐ ซึ่งถูกจองจำอยู่ในเรือนจำเป็นผู้สร้าง จนถึงกับมีบางท่านได้กล่าวในเวลาต่อมาว่า รู้สึกสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณและได้เรียนรู้เรื่องประชาธิปไตยจนเข้าใจถ่องแท้

จำไว้ตลอด