สืบสานลวดลาย ตุง ด้วยคณิตศาสตร์ โครงงานการสร้างตุงด้วย GSP โพสต์เมื่อ:
11:21 วันที่ 25 ก.ย. 2549 ชมแล้ว:
207,410  ตอบแล้ว:
10
 สืบสานลวดลาย ตุง ด้วยคณิตศาสตร์ โครงงานการสร้างตุงด้วย GSP นร. ร.ร. พะเยาพิทยาคม ใช้ไอทีโปรแกรม GSP และความรู้คณิตศาสตร์สานต่อศิลปวัฒนธรรม
ส่วนประชาสัมพันธ์ สสวท.
(สินีนาฎ ทาบึงกาฬ/รายงาน)
ตุง เป็นภาษาพื้นเมืองของทางภาคเหนือ หมายถึง ธง ในความเชื่อของชาวล้านนาตุงเป็นสัญลักษณ์ของความดี ความเป็นสิริมงคล มีลักษณะเป็นผืนยาวผูกติดกับ ปลายไม้หรือเสาเพื่อเป็นสื่อนำวิญญาณของผู้ที่ถวายทานตุงให้ขึ้นไปสู่สวรรค์
กลุ่มนักเรียนที่มีความสามารถพิเศษทางคณิตศาสตร์ชั้นมัธยมศึกษาตอนปลายของโรงเรียนพะเยาพิทยาคม จำนวน 6 คน ได้เห็นแนวทางการประยุกต์ ใช้คณิตศาสตร์ผสมผสานกับกับภูมิปัญญาชาวบ้าน จึงมีการนำเอาโปรแกรม The Geometers Sketchpad (GSP) ซึ่งเป็นโปรแกรมที่ใช้ในการเรียนคณิตศาสตร์มาออกแบบลวดลายตุงให้หลากหลายยิ่งขึ้น
GSP เป็นโปรแกรมที่ครูสามารถนำไปใช้เป็นเครื่องมือเพื่อช่วยให้การเรียนการสอนคณิตศาสตร์มีประสิทธิภาพและน่าสนใจมาก สามารถนำเสนอภาพเคลื่อนไหว (animation) มาใช้อธิบายเนื้อหาที่ยาก ๆ ให้เป็นรูปธรรม ให้นักเรียนได้เรียนรู้และเข้าใจง่าย และโปรแกรมยังเน้นให้ผู้เรียนฝึกปฏิบัติด้วย ตัวเองได้ นอกจากนี้ยังสามารถนำไปใช้ในการจัดกิจกรรมการเรียนการสอนวิชาอื่น ๆ เช่น วิทยาศาสตร์ ศิลปะ อย่างไม่มีข้อจำกัด
ประเทศไทยนั้นได้ครองลิขสิทธิ์การใช้ซอฟท์แวร์ GSP เมื่อปลายปี พ.ศ. 2547 โดยสถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) เนื่องจาก สสวท. นั้นมุ่งมั่นที่จะให้เด็กไทยมีสื่อการเรียนรู้ที่ทันสมัย และสถานศึกษาของไทยควรจะมีซอฟท์แวร์ราคาถูกไว้ใช้พัฒนาการเรียนการสอนคณิตศาสตร์ของประเทศอย่างมีประสิทธิภาพ
จากผลการวิจัยระดับนานาชาติเกี่ยวกับการใช้เทคโนโลยีในการเรียนการสอน พบว่าประเทศไทยยังขาดซอฟท์แวร์ที่ใช้ในการเรียนการสอน โดยเฉพาะในวิชาคณิตศาสตร์ซึ่งเป็นวิชาที่ยากและเป็นนามธรรม ก่อนซื้อลิขสิทธิ์ สสวท. จึงได้นำร่องทดลองใช้โปรแกรม GSP ในโรงเรียน 30 แห่ง พบว่าได้ผล สามารถสอนคณิตศาสตร์ให้เป็นรูปธรรมได้
โปรแกรมนี้ทำให้ครูและนักเรียนมีเวลาในการเรียนการสอนมากขึ้น เพราะไม่ต้องเสียเวลานานในการสร้างรูป เรขาคณิตจำนวนมากเพื่อพิสูจน์ทฤษฎีต่าง ๆ อีกทั้งยังทบทวนได้ง่ายและบ่อยขึ้น การสอนด้วยโปรแกรม GSP ยังทำให้นักเรียนเรียนได้สนุก เข้าใจได้เร็ว และน่าตื่นเต้น นอกจากนั้นการใช้ GSP สร้างสื่อการสอน และใบงาน ยังทำได้รวดเร็วและแม่นยำ
นายสุทธิวัฒน์ เจียมตระกูล (โอ๊ค) ชั้น ม. 5 โรงเรียนพะเยาพิทยาคม เล่าว่า แรงบันดาลใจก็คือต้องการทำโครงงานคณิตศาสตร์มาใช้กับเรื่องวัฒนธรรมท้องถิ่น เพราะตุงเป็นสิ่งสำคัญสิ่งหนึ่งของชาวบ้านจังหวัดพะเยา จึงได้มีการนำเนื้อหาคณิตศาสตร์มาใช้กับตุง นำมาทำเป็นตุงกระดาษสาเล็ก ๆ เป็น ของที่ระลึกจำหน่ายหาทุนการศึกษา เพราะว่าพวกเราต้องเดินทางไปเรียนที่มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ทุกเดือน เดือนละ 1 ครั้ง เราจึงคิดผลิตภัณฑ์ที่นำไปขายได้ แม้จะดูเรียบง่าย แต่ทำให้เรารู้ว่าคณิตศาสตร์ทำให้เรานำไปใช้ประโยชน์ได้ทุกอย่าง
เนื้อหาทางคณิตศาสตร์ที่เกี่ยวข้องในการออกแบบตุง ได้แก่ การแปลงทางคณิตศาสตร์ และสมบัติต่างๆ ของรูปเรขาคณิต
โดยน้องโอ๊คบอกว่า เรขาคณิต ก็คือ สี่เหลี่ยม สามเหลี่ยม เส้นตรง วงกลม วงรี ก็นำมาใช้ทำลวดลายตุงได้แล้ว ส่วนการแปลงทางคณิตศาสตร์ก็มีหลายประเภท อย่างเช่น การเลื่อนขนาน การสะท้อน การหมุน การทำซ้ำ การทำลายตุง เราก็สร้างขึ้นมาก่อนแค่รูปเดียว แล้วใช้คุณสมบัติการแปลง การสะท้อน สะท้อนรูปออกไป จนได้ขนาดตามที่ต้องการ
การทำหัวตุงเริ่มจากสร้างจุดขึ้นมา 3 จุด ให้เกิดรูปสามเหลี่ยมใด ๆ แล้วใช้การแปลง-การทำซ้ำสร้างสามเหลี่ยมเล็ก ๆ ภายใน จากนั้นก็ใช้วิธีการย้ายหัวตุงไปเชื่อมกับตัวตุง เราก็จะได้ส่วนหัวกับส่วนตัวตุงครับ ส่วนหางก็จะใช้จุดต่าง ๆ มาเชื่อมต่อกันเป็นกราฟ ถ้าเส้นตรงหลาย ๆ เส้นมาต่อกัน ก็จะทำให้เกิดความสวยงามตามแบบคณิตศาสตร์ ทำให้เกิดลวดลายที่เป็นเอกลักษณ์ที่เกิดจากเส้นหลายๆ เส้นตัดกัน
การทำโครงงานนี้เด็ก ๆ ใช้เวลาว่างหลังเลิกเรียนออกแบบลายตุง ลายตุงที่สร้างขึ้นตอนแรก ๆ ก็ ยังไม่มาก แต่ก็ออกแบบเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ตลอด ไม่จำกัดอยู่แล้ว ในอนาคตพวกเขาจะพัฒนาลายใหม่ ๆ ขึ้นมาเรื่อย ๆ และขยายผลนำไปให้ชาวบ้านประดิษฐ์ตุงให้เหมือนกับที่ออกแบบไว้
นายเอื้ออังกูร ฉัตรานันท์ (อุ๋ง) ชั้น ม. 5 กล่าวว่า ในการทำโครงงานนี้มีความประทับใจหลายอย่างนะครับ อย่างแรกก็คือเราได้มีความใกล้ชิดกับชาวบ้าน มีการไปเก็บข้อมูลจากชาวบ้านในเรื่องตุง
ได้ช่วยกันคิด ช่วยกันทำ ได้ทำงานเป็นกลุ่ม และถ้าเรามีความสุขกับการทำงาน งานทุกอย่างก็จะออกมาดีตามที่เราต้องการนะครับ
อ. ฌานกีรติ รัตนปรภานันท์ คุณครูที่ปรึกษาโครงงาน เล่าว่า ตนเองนั้นได้เข้ารับการอบรมเกี่ยวกับการใช้โปรแกรม GSP จาก สสวท. ก็ได้นำความรู้ที่ได้จากการอบรมมาใช้สอน จากการที่นำโปรแกรม GSP ไปใช้ในการเรียนการสอนก็ทำให้เด็กมีความสนใจมากขึ้น เพราะจากที่เราทราบกันดีว่าในการเรียนการสอนคณิตศาสตร์ส่วนใหญ่จะมีลักษณะเป็นนามธรรม ถ้าเด็กเห็นเป็นรูปธรรมมากขึ้นก็จะทำให้เด็กเกิดความสนใจและเข้าใจแต่ละเรื่องได้ดีขึ้น
ในการจัดการเรียนการสอนโดยใช้โปรแกรม GSP สิ่งสำคัญก็คือเราต้องมีวัสดุอุปกรณ์ ต้องมีคอมพิวเตอร์ เพื่อให้เด็กได้ใช้ฝึกทำด้วยตัวเอง แต่ถ้าโรงเรียนไหนที่ยังไม่พร้อมเราอาจมีแค่คอมพิวเตอร์ 1 เครื่องเพื่อเป็นสื่ออุปกรณ์ช่วยให้ครูนำไปอธิบายให้เด็กได้เห็นภาพ จะใช้ร่วมกับสิ่งอื่น อย่างที่โรงเรียนก็จะใช้ร่วมกับเอกสารแนะแนวทาง และเอกสารต่าง ๆ ด้วย
น้องอุ๋งกล่าวเสริมว่า ผมชอบวิชาคณิตศาสตร์มาก คณิตศาสตร์เป็นวิชาที่เปิดกว้างสำหรับทุกคน เป็นพื้นฐานสำหรับวิชาต่าง ๆ จึงทำให้ผมไม่ค่อยมีปัญหาเท่าไหร่ในการเรียนวิชาฟิสิกส์ เคมี หรือวิชาเกี่ยวกับการคำนวณ สำหรับประโยชน์ในการใช้ GSP นั้นทำให้ผมเกิดความเข้าใจในสามเหลี่ยมพิทากอรัสจากการใช้โปรแกรมนี้ในการพิสูจน์ จึงทำให้เข้าใจทฤษฎีนี้มากยิ่งขึ้น จึงทำให้ผมชอบคณิตศาสตร์เป็นวิชาอันดับหนึ่งครับ
ในขณะที่ตุงยังคงโบกสะบัดพริ้วไหวในศรัทธาของชาวล้านนา เด็ก ๆ กลุ่มนี้ก็ได้เชื่อมต่อคณิตศาสตร์เข้ากับภูมิปัญญาท้องถิ่น นำไปสู่ลวดลายใหม่ ๆ สู่การเผยแพร่ในเชิงพาณิชย์ของชุมชนต่อไป
สนใจนำโปรแกรม GSP ไปใช้ในโรงเรียน ติดต่อได้ที่ สสวท.
โทร. 02-392-4021 ต่อ 1245 หรือคลิกดูที่เว็บไซต์ http://thaigsp.ipst.ac.th
|
จำนวน 9 ความเห็น, หน้า่ | -1-  ความเห็นเพิ่มเติมที่ 1 27 ก.ย. 2549 (14:15) เออดีๆ โรงเรียนแม่ใจไม่เห็นให้นร. ทำแบบนี้มั่งเลยง่ะ วิสัยทัศน์ รร ว่าพัฒนาทางด้านเทคโนโลยี ควบคู่วิชาการ ท้องถิ่น อิจฉา รร พค. เหมือนกันอ่ะ ครูเค้าคงจัดระเบียบการสอนดีเน๊อะ อารายวะสั่งแต่งานๆ นร.ไม่มีเวลาว่างอ่านหนังสือเตรียมสอบมั่งเล้ย ถึงว่า ทำไมสู้เค้ามะได้
ความเห็นเพิ่มเติมที่ 2 27 ก.ย. 2549 (14:22) สั่งโครงงานท้องถิ่น นักเรียนไม่มีความกะตือรือร้นที่จะทำเล้ยยยยย เห็นเรื่องเกี่ยวกับท้องถิ่นแม่ใจ แล้ว เซ็งตามๆกัน ครูก็สั่งแล้ว สั่งเลย ไม่ค่อยติดตามง่ะ ไอ้นักเรียนก็นึกๆว่า ครูไม่ให้ทำซะละ เพราะ นร.ต้องทำงานวิชาอื่นต่ออีก โครงงาน 1 ชิ้นทำ 2 เทอมแปลก จัง
ความเห็นเพิ่มเติมที่ 4 3 ต.ค. 2549 (15:31) จากความคิดเห็นที่ 1-2
ผมคิดว่า
บางครั้งการทำโครงงานท้องถิ่น เขาอาจต้องการให้เราคิด และอยากที่จะพัฒนาท้องถิ่นของเรา...
ความเห็นเพิ่มเติมที่ 5 3 ต.ค. 2549 (15:32) ขอชื่นชมกับความสำเร็จที่เกิดขึ้นของพะเยาพิทยาคม
ความเห็นเพิ่มเติมที่ 7 8 ก.ย. 2550 (13:52) มาหางานคับผม ไม่รู้เอ๋ง (IP:58.147.40.51)
ความเห็นเพิ่มเติมที่ 8 31 ต.ค. 2550 (09:29) เป็นความคิดที่สามารถนำไปพัฒนางานฝีมือได้ดีมากเลยแหละ ก็ขอชมนะว่า Idia เจ๋งดี www.imperial (IP:61.7.231.115)
ความเห็นเพิ่มเติมที่ 9 25 ธ.ค. 2550 (15:21) ดีเเล้วค่ะที่มีโครงงานเเบบนี้ ทำให้เราหารายงานส่งครูได้ง่ายหน่อย
............
.
...
.0. U_Chi_nara@hotmail.com (IP:125.27.233.151)
ความเห็นเพิ่มเติมที่ 10 15 ม.ค. 2551 (17:15) คือว่า โครงงานที่ผมทำนี้ ผมหวังว่าจะมีคนนำไปพัฒนาต่อ ผมยังอยากลองทำเป็นบรรจุภัณฑ์ดู แล้วมีลวดลายพวกนี้คับ นักเรียนพค. (IP:125.25.182.195)
| 
