ยาปฏิชีวนะ ทำลำไส้ปั่นป่วน

Written by on . Posted in ชีววิทยา, วิทยาศาสตร์

 

ภาพ: ยาปฏิชีวนะ ทำลายแบคทีเรียประจำถิ่น เปิดโอกาสให้แบคทีเรียก่อโรคเข้ามาในร่างกาย

 

นักวิทย์สหรัฐ เผย แม้จะเป็นยาปฏิชีวนะที่ออกฤทธิ์ไม่รุนแรงก็สามารถทำลายสมดุลระหว่างแบคทีเรียประจำถิ่นที่คอยเก็บกินแบคทีเรียแปลกปลอมที่เข้ามาในลำไส้ได้ ส่งผลเสียต่อสุขภาพแบบไม่รู้ตัว

รายงานข่าวนี้ปรากฏขึ้นหลังพบผู้ป่วยหญิง 3 ราย ที่ได้รับยาไซโปรฟลอกซาซิน (ciprofloxaxin) โดยพบว่าการให้ยาปฏิชีวนะชนิดนี้ส่งผลทำลายประชากรแบคทีเรียชั้นดีในลำไส้ทั้งหมด และหญิงหนึ่งรายในนั้นต้องใช้เวลาเกือบเดือนกว่าร่างกายจะกลับเป็นปกติ

ผลการศึกษานี้รายงานในความก้าวหน้าด้านการศึกษาทางวิทยาศาสตร์แห่งชาติ (Proceedings of the National Academy of Sciences) โดยสนับสนุนข้อมูลที่ว่า ยาปฏิชีวนะทำลายเชื้อโรคดีๆ  ในร่างกายของเรา อีกทั้งยังสนับสนุนแนวคิดการพัฒนาผลิตภัณฑ์โปรไบโอติกที่มีจุลินทรีย์ที่มีชีวิตอยู่ อย่างเช่น โยเกิรต์

ทีมวิจัยจึงออกแบบการทดลองโดยการให้ยาไซโปรฟลอกซาซินแก่อาสาสมัครจำนวน 3 ราย ติดต่อกันเป็นเวลา 5 วัน

จากนั้นทำการตรวจสอบดีเอนเอในอุจจาระเพื่อหาชนิดของแบคทีเรียที่อาศัยอยู่ในลำไส้ พบว่ายาไซโปรฟลอกซาซินออกฤทธิ์กำจัดแบคทีเรียในลำไส้ได้อย่างรวดเร็วและรุนแรง หลังหยุดให้ยาเป็นเวลา 1 สัปดาห์พบแบคทีเรียที่ลดลงมีปริมาณเพิ่มขึ้น อย่างไรก็ตามยังคงมีปริมาณน้อยกว่าที่พบก่อนให้ยา

ความสัมพันธ์ระหว่างสิ่งมีชีวิตนั้นมีหลายแบบ ในแง่หนึ่งมนุษย์และสัตว์มีความสัมพันธ์แบบพึ่งพาอาศัยกับจุลินทรีย์  และในกรณีของลำไส้ จุลินทรีย์ในลำไส้มีบทบาทในการช่วยย่อยอาหารและกำจัดจุลินทรีย์ต่างถิ่นที่จะส่งผลเสียกับร่างกายของเรา

ทีมวิจัยรายงานว่า ลำไส้ส่วนปลายของคนเราคือที่ที่มีระบบนิเวศน์ซับซ้อนอย่างยิ่ง ยากจะหาที่ใดในโลกมาเปรียบเทียบ จุลินทรีย์ในลำไส้มีผลกับความอ้วนและภูมิแพ้  ยกตัวอย่างเช่นเชื้อ Lactobacillus reuteri ที่พบในนมแม่ มีส่วนช่วยในการป้องกันการติดเชื้อไวรัส นอกจากนั้นยังมีรายงานว่าแบคทีเรียบางชนิดก่อให้เกิดการอักเสบของลำไส้ส่งผลต่อความอยากอาหารและทำให้เกิดโรค ภาวะทางเดินอาหารอักเสบ (Crohn’s disease) และมีแผลอักเสบในลำใส้

การกำจัดแบคทีเรียชั้นดีในลำไส้อย่างรวดเร็วส่งผลให้เกิดการติดเชื้อได้ง่ายขึ้นและหากโชคร้ายติดเชื้อที่ดื้อยาจะยิ่งทำให้ยากแก่การรักษา อีกทั้งยังทำให้เกิดพัฒนาของยีนดื้อยาปฎิชีวนะหรือแอนตีไบโอติกในร่างกายอีกด้วย และทุกครั้งที่เราใช้ยาปฎิชีวนะจะทำให้เกิดประชากรจุลินทรีย์กลุ่มใหม่ที่เป็นสายพันธุ์ก่อโรคมาแทนที่สายพันธุ์ที่มีประโยชน์กับร่างกาย

 

ที่มา: http://www.abc.net.au/science/articles/2010/09/14/3011167.htm

 

อ้างอิง: http://www.actionbioscience.org/biodiversity/wassenaar.html

http://www.buzzle.com/articles/beneficial-bacteria-to-humans.html



แสดงความคิดเห็น