ใครก็ตามที่เคยหมดเวลาไปเป็นชั่วโมง ๆ กับเครื่องวิ่งสายพานมักจะรู้ดีว่าการออกกำลังกายมากขึ้นนั้นไม่ได้ทำให้ลดน้ำหนักได้มากขึ้นเสมอไป และตอนนี้ก็มีงานวิจัยชิ้นใหม่ที่จะอธิบายสาเหตุว่า ทำไมมันถึงเป็นเช่นนั้นแล้ว 

นักวิทยาศาสตร์ได้ค้นพบว่า หลังจากผ่านจุด ๆ หนึ่งไปแล้ว ร่างกายของเราดูเหมือนว่า จะสามารถปรับตัวเข้ากับระดับกิจกรรมที่เพิ่มสูงขึ้นได้ซึ่งทำให้ร่างกายหยุดเผาผลาญแคลอรี่เพิ่มเติมในที่สุด อันเป็นที่มาของ "plateau” หรือระยะหยุดนิ่งอันน่าหวาดผวาที่พวกเราหลายคนคงได้ประสบพบเจอมาแล้วหลังจากที่เริ่มโปรแกรมออกกำลังกายที่ดูน่าจะได้ผล

ซึ่งถ้าการค้นพบนี้ได้รับการยืนยันล่ะก็ เราอาจจะต้องทบทวนสูตรพลังงานเข้าต่อพลังงานออก (energy in vs. energy out) กันใหม่ ซึ่งสูตรนี้เป็นสิ่งที่เราถูกบอกมาโดยตลอดว่าเป็นสิ่งสำคัญต่อการลดน้ำหนัก นั่นเป็นเพราะงานวิจัยชิ้นนี้ได้เน้นว่า  อาหารนั้นก็มีความสำคัญเท่ากัน หรืออาจจะมากกว่าด้วยซ้ำหากต้องการจะเอาน้ำหนักส่วนเกินออกไปจากตัวเรา

ถ้าอ่านมาถึงตรงนี้แล้วมีใครคิดจะไปยกเลิกสมาชิกฟิตเนสล่ะก็อย่าเป็นอันขาด ก่อนอื่นเลย งานวิจัยชิ้นนี้ได้แสดงให้ว่า เพียงเมื่อร่างกายได้ออกกำลังกายเกินระดับกิจกรรมขั้นปานกลางไปแล้วเท่านั้นจึงมันถึงจะหยุดเผาผลาญแคลอรี่เพิ่ม และอีกข้อหนึ่งก็คือประโยชน์ของการออกกำลังกายนั้นมีเกินกว่าการลดน้ำหนักมากมายนัก

“การออกกำลังกายนั้นเป็นอะไรที่สำคัญมากต่อสุขภาพของเรา” หัวหน้านักวิจัย Herman Pontzer จาก City University of New York กล่าว “นั่นเป็นสิ่งแรกที่เราได้บอกกับใครก็ตามที่ถามถึงความหมายที่มันจะมีต่อการออกกำลังกาย มีหลักฐานอยู่มากมายที่บอกว่า การออกกำลังกายนั้นสำคัญต่อการที่จะทำให้ร่างกายและจิตใจของเรามีสุขภาพที่ดี และงานวิจัยชิ้นนี้ก็ไม่ได้ทำอะไรที่จะไปเปลี่ยนแปลงมันแม้แต่น้อย”

Syda Productions/Shutterstock.com

“สิ่งที่งานของเราได้เพิ่มเติมเข้ามาก็คือว่า เราต้องมุ่งความสนใจไปที่อาหารด้วย โดยเฉพาะในเรื่องการจัดการกับน้ำหนักของเราและป้องกันหรือย้อนกลับการเพิ่มขึ้นของน้ำหนักที่ไม่ดีต่อสุขภาพ” เขาอธิบาย

งานวิจัยชิ้นดังกล่าวเองก็ได้ช่วยมอบความเข้าใจบางอย่างต่อข้อโต้แย้งที่มีมานานกับการวิจัยการลดน้ำหนัก โดยในขณะที่งานวิจัยบางชิ้นได้แสดงให้เห็นว่า ระดับการออกกำลังกายที่เพิ่มขึ้นนั้นทำให้เราสามารถเผาผลาญแคลอรี่เพิ่มเติมได้นั้น งานวิจัยเปรียบเทียบขนาดใหญ่กับมนุษย์และสัตว์ชนิดต่าง ๆ ได้แสดงให้เห็นว่า ประชากรที่มีวิถีชีวิตที่มีกิจกรรมสูงมากอย่างนักล่าหรือผู้หาของป่าในแอฟริกานั้นดูเหมือนว่าจะเผาผลาญแคลอรี่เท่า ๆ กับคนที่มีวิถีชีวิตที่ไม่ค่อยขยับตัวมากเท่าไหร่นัก

เพื่อที่จะสำรวจความสัมพันธ์ดังกล่าวเพิ่มเติม Pontzer และทีมของเขาได้ติดตามการใช้พลังงานในแต่ละวันและระดับกิจกรรมของผู้ใหญ่มากกว่า 332 คนที่อาศัยอยู่ใน 5 ประเทศ ทั่วแอฟฟริกาและอเมริกาเหนือเป็นเวลาหนึ่งสัปดาห์ ซึ่งผลลัพธ์ที่พวกเขาได้นั้นแสดงให้เห็นว่า กิจกรรมทางกายภาพนั้นมีอิทธิพลต่อจำนวนแคลอรี่ที่เผาผลาญไปได้จริง ๆ แต่ก็กระทั่งถึงจุด ๆ หนึ่งเท่านั้น

ความหมายของการค้นพบนี้คือ ผู้ที่มีระดับกิจกรรมปานกลางนั้นมีการเผาผลาญแคลอรี่มากกว่าผู้ที่ไม่ค่อยขยับร่างกายประมาณ 200 แคลอรี่จริง แต่ผู้ที่ออกกำลังกายเกินระดับกิจกรรมปานกลางนั้นไม่ได้รับผลประโยชน์เพิ่มเติมใด ๆ ในด้านแคลอรี่ที่เผาผลาญได้

“ผู้ที่มีระดับการเคลื่อนไหวทางกายภาพที่สูงที่สุดนั้นก็ใช้แคลอรี่ในแต่ละวันพอ ๆ กับคนที่มีระดับการเคลื่อนไหวปานกลาง” Pontzer กล่าว

ข่าวดีจากทั้งหมดนี้ก็คือ Pontzer นั้นเชื่อว่ามันอาจจะมี sweet spot หรือจุดที่ ‘เหมาะสม’ สำหรับการออกกำลังกายนั่นเอง ซึ่งถ้าเราทำไม่เพียงพอเราก็จะมีสุขภาพที่ไม่ดี แต่ถ้าเราทำเกินไปจากนั้นร่างกายของเราก็อาจจะต้องไปชดเชยให้กับมัน

งานวิจัยดังกล่าวได้ถูกตีพิมพ์ลงในวารสาร Current Biology และทีมวิจัยเองก็กำลังตรวจสอบอยู่ว่าร่างกายนั้นสามารถปรับตัวเข้ากับการออกกำลังกายที่เพิ่มขึ้นมาโดยไม่เผาผลาญแคลอรี่เพิ่มเติมได้อย่างไร

ในระหว่างนี้มันก็อาจจะเป็นไอเดียที่ดีถ้าเราจะให้ความสนใจกับอาหารที่กินอยู่ถ้าหากอยากจะลดน้ำหนักให้ได้ภายในปีนี้แล้วล่ะก็... ขอแค่อย่าลืมว่าการออกกำลังกายนั้นสามารถที่ช่วยชีวิตเราได้ก็เป็นพอ

“งานวิจัยชิ้นนี้มีความน่าสนใจเป็นอย่างมากและมันก็มีความเป็นไปได้ที่ว่าถ้าหากเรามีการเคลื่อนไหวมาก ๆ ล่ะก็จะมีการปรับตัวบางอย่างเกิดขึ้น” Frankie Phillips นักโภชนาการที่ไม่ได้มีส่วนเกี่ยวข้องกับงานวิจัยในครั้งนี้กล่าว “แต่สำหรับคนส่วนใหญ่แล้วระดับกิจกรรมปานกลางนั้นก็ไม่ใช่อะไรที่พวกเขาทำได้ในตอนนี้และนั่นก็เป็นสิ่งที่สำคัญมาก อย่าไปทำให้พวกเขาล้มเลิกการออกกำลังกายก่อนที่พวกเขาจะพาตัวเองไปในจุด ๆ นั้นได้เลย

ที่มา : http://www.sciencealert.com/exercise-on-its-own-won-t-make-you-lose-weight-and-scientists-have-finally-shown-why

อ้างอิง : H. Pontzer, Constrained Total Energy Expenditure and Metabolic Adaptation to Physical Activity in Adult Humans, Current Biology, 2016